İran'da 'ahlak polisi' muamması: Son durum ne?

İran’da tepkilerin odağındaki ‘ahlak polisi’ biriminin kaldırıldığına dair haberler yayılsa da konuya dair belirsizlik sürüyor.

Fotoğraf: Reuters

Başkent Tahran’da 13 Eylül’de ‘ahlak polisi’ tarafından gözaltına alındıktan sonra komaya girerek hastaneye kaldırılan 22 yaşındaki Mehsa Emini’nin 16 Eylül’de yaşamını yitirmesi sonrası ülke genelinde başlayan ‘özgürlük’ protestoları sürüyor. Eylemlerde üniversite öğrencileri dahil binlerce kişi gözaltına alınırken 60’ı çocuk 448 kişi öldürüldü. Sekiz kişi de idama mahkum edildi.

BBC Türkçe’nin haberine göre İran’ın Ahlak Polisi Sözcüsü Ali Hanmuhammedi, bugün verdiği bir röportajda, ‘ahlak polisinin görevinin sona erdiğini’ söyledi. Hanmuhammedi, ‘ahlak polisi’ biriminin kaldırıldığını söylese de denetimlerin ‘daha yeni, daha modern, daha hatasız yöntemlerle’ ve ‘bu alanda geliştirilen teknolojilerin’ kullanılmasıyla yapılması gerektiğini savundu.

Diğer taraftan, Meclis Kültür Komisyonu üyesi Hüseyin Celali’nin Kum kentindeki başörtüsü yanlısı kadınlara seslendiği bir videosu bugün paylaşıldı.

Videoda Celali, “Başörtüsü ve İffet Planı’nın önümüzdeki iki hafta içinde uygulanacağını” söyledi ve “İffet ve tesettürden çekilen İslam Cumhuriyeti’nden çekilir” dedi.

Tartışma nasıl başlamıştı?

Protesto eylemleri devam ederken İran’ın başsavcısı Muhammed Caferi MUntazeri ‘ahlak polisi’nin kaldırıldığını iddia etmiş fakat birçok İranlı aktivist ve protestocu bunun ‘dezenformasyon’ olduğunu söylemişti.

Ancak BBC Farsça Servisi muhabiri Savaş Erdelan ve BBC’den Marita Moloney’in hazırladığı habere göre bu konuda henüz hükümetin diğer kurumlarından destekleyici bir açıklama gelmemiş, yerel medya organlarında, bu sözlerin yanlış yorumlandığı şeklinde değerlendirmeler de yer almıştı.

Montazeri, kendisine ahlak polisinin lağvedilip lağvedilmediği sorulduğunda dini bir konferanstaydı. Montazeri, “Ahlak polisinin yargıyla hiçbir ilgisi yoktur ve kurulduğu yer tarafından kapatılmıştır” dedi. Ama yargının ‘davranışlarla ilgili denetimlerini toplum düzeyinde sürdüreceğini’ eklemişti.

İran’da ahlak polisi bürosu yargıya değil, İçişleri Bakanlığı’na bağlı. Montazeri Cumartesi günü İran parlamentosunda kadınların başörtüsü takmasını zorunlu kılan yasanın görüşüleceğini de söyledi.

İran medyasına göre ‘açıklama çarpıtıldı’

Uluslararası medya kuruluşlarının başsavcı Montazeri’nin sözlerini haber olarak duyurması üzerine İran’da devlet denetimindeki bazı medya kuruluşlarından tepkiler gelmeye başladı.

Devlet denetiminde Arapça yayın yapan El Alem televizyon kanalı “Kimileri başsavcının sözlerini yanlış yöne çekmeye çalışıyor. Muhammed Cafer Montazeri’nin sözlerinden en fazla ahlak polisi devriyelerinin artık yargıya bağlı olmadığı sonucu çıkarılabilir” yorumuna yer verdi.

Dışişleri Bakanı Hüseyin Emir Abdullahyan da Sırbistan’a ziyareti sırasında bu konuda başsavcı Montazeri’nin sözleri sorulduğunda, ne doğruladı ne yalanladı.

İran’da şüpheli biçimde ölmüştü: Yüzlerce kadın Nika’nın ‘saçı’ oldu

​​​​​​​İran’da rejimden ‘başörtüsüne reform’ hazırlığı

İran’da güvenlik güçleri, milli takımın yenilgisini kutlayan bir kişiyi öldürdü

Norveç merkezli İran İnsan Hakları Örgütü: İran’da ölen gösterici sayısı 448’e yükseldi

İran’da tutuklanan 16 yaşındaki çocuk hapisten çıktıktan sonra intihar etti

‘Rejim aleyhine propaganda’ suçlamasıyla tutuklanan İranlı futbolcu serbest bırakıldı

İranlı futbolcu ‘rejim aleyhine propaganda’ suçlamasıyla tutuklandı

ABD’den üç İranlı yetkiliye yaptırım

IHR: İran’daki protestolarda ölü sayısı 416’ya yükseldi

İran’da, Dünya Kupası’nda İngiltere’yi destekleyen restoran kapatıldı

İranlı futbolcu ve taraftarlardan İngiltere maçında molla rejimi protestosu

İran’ın kaptanı Dünya Kupası’ndan protestoculara destek verdi: Yanlarındayız

İran’ın eski dini lideri Humeyni’nin evinin ateşe verildiği iddia edildi

İran’da silahlı saldırıda öldürülen çocuğun cenazesi rejim karşıtı protestoya dönüştü

İran’daki protestolarda ateş açıldı: En az dört ölü

İran’da Mehsa Emini protestolarında üç kişiye daha idam cezası verildi

Britanya: İran istihbaratı, Britanya vatandaşı İranlıları öldürmeyi denedi

İran’da protestolara katılanlara yönelik yargılamalarda ikinci idam cezası

İran’da protestolara katılan bir göstericiye idam cezası verildi

İran, rejim muhalifleriyle görüşen Macron’u kınadı

Avustralya Basketbol Takımı, İran’daki müsabakaya ‘güvenlik’ gerekçesiyle katılmayacak

İran, İstanbul’daki maratona başörtüsüz katılan milli patencisini kınadı

Plaj futbolunda dünya şampiyonu İran Milli Takımı’nın ‘sessiz protesto’suna cezai işlem

İran’daki protestolarda hayatını kaybedenlerin sayısı 304’e yükseldi

İran’ın Haş kentindeki göstericilere saldırı: En az 16 ölü, onlarca yaralı

Gerçeküstü isyan: İranlı sanatçı resimlerinde başrolü saçlara veriyor

Filmmor ‘Damdaki Sinemacılar’la İranlı kadınları selamlıyor

İran’daki bine yakın eylemci halka açık davalarda yargılanacak

İran’da üniversite öğrencileri gözaltına alınan arkadaşlarının serbest bırakılmasını istiyor

İran, Mehsa Emini’nin ölümünü haber yapan iki gazeteciyi CIA ajanlığıyla suçladı

İran’da polis protestoculara ateş açtı: En az bir ölü, 14 yaralı

Mehsa Emini’nin ailesine ev hapsi

İran’da Mehsa Emini’nin ölümünün 40’ıncı gününde protestolar sürüyor

İran’da emniyet güçlerinin açtığı ateş sonucu sekiz yaşındaki çocuk öldü

İranlı tırmanışçı Elnaz Rekabi ev hapsine alınmış: ‘Özür açıklamasına zorlandı’

Sıla yeni klibini İranlı kadınlara ithaf etti: Dirençli ellerinizi çareyle tutmaya yemin ettim

İran’ın Tebriz kentinde polis başörtüsü takmayan üç kadını gözaltına almaya çalıştı, halk sokağa indi

Güvenliğinden endişe edilen İranlı tırmanışçı Elnaz Rekabi Tahran’a döndü

Güney Kore’de başörtüsüz yarışan İranlı sporcunun durumundan endişe ediliyor

İran’da rejim yanlısı marşı okumayı reddedince dövülen kız öğrenci, hastanede hayatını kaybetti

İran’da siyasi tutuklamalarla bilinen hapishanede yangın

İran gözaltındaki lise öğrencilerini ‘ıslah’ ediyor: Anti-sosyal karakterlere dönüşmesinler

İran’daki protestolara liseliler de katıldı: Birleşmezsek bizi teker teker öldürecekler

İran’da lise öğrencileri de dersleri boykot edip protesto düzenliyor

İran, kadınların özgürlük mücadelesini ‘terörist eylemler’ olarak nitelendirdi

Mehsa Emini’nin kuzeni: Ölüm tehdidi alıyoruz

İran İnsan Hakları Kurumu: Ölenlerin sayısı 185’e yükseldi

İran devlet televizyonu hacklendi: Mehsa Emini ve öldürülen diğer kadınlar gösterildi

İran Adli Tıp Kurumu’na göre Emini’nin ölümü işkenceden kaynaklanmadı

İranlı kadınlar anlatıyor: Bu son bölüm olmayabilir ama kesinlikle son sezonları!

İstanbul’da ‘Mehsa Emini’ protestosu: Özgür yaşayacağımız dünyayı kuracağız

İran’daki Mehsa Emini protestolarında ölü sayısı sekize çıktı

Taksim’deki Mehsa Emini protestosuna polis müdahalesi: Gözaltılar var

İran’da Mehsa Emini’nin polis gözetiminde ölmesini protesto eden kadınlardan beşi öldürüldü

İran’da Mehsa Emini’nin öldürülmesi protesto ediliyor: 38 yaralı, 13 tutuklama 

‘Ahlak polisi’nin gözaltına aldığı kadın ölmüştü: İran’da ülke çapında protestolar

İran’da ‘ahlak polisi’nin gözaltına aldığı kadın öldü