Araştırma: ABD'deki 403 veri merkezi ufak bir Avrupa ülkesinden fazla karbondioksit salıyor

Araştırmaya göre ABD’deki en büyük 403 veri merkezinin yıllık karbondioksit salımı ufak bir Avrupa ülkesininkini aşıyor.

ABD’deki bir Amazon Web Services (AWS) veri merkezi. Fotoğraf: Wikipedia

Yapay zeka veri merkezleri inşa eden şirketler, enerji ihtiyacını karşılamak için tesislerin yanına yöresine iklime ciddi ölçüde zararlı elektrik santralleri kuruyor.

Harvard Üniversitesi, Mayıs 2024-Nisan 2025 döneminde ABD’deki en büyük 403 veri merkezinin elektrik tüketimini ve karbondioksit salımını inceledi.

Nature dergisinde yayınlanan araştırmaya göre bu veri merkezlerinin elektrik tüketimi kaynaklı karbondioksit salımı yaklaşık 25,7 milyon metrik tona ulaşıyor.

Ayrıca veri merkezlerinin yaklaşık yedi milyon hanenin yıllık elektrik ihtiyacına denk düşen miktarda, 82 teravatsaat elektrik tükettiği ortaya çıktı.

Yapay zeka teknolojisinin fiziksel altyapısını oluşturan devasa veri merkezlerinin sayısı dünya genelinde katlanarak artıyor.

Olağanüstü miktarda enerji tüketen tesislerde binlerce bilgisayar sunucusu, kesintisiz elektrik sistemleri ve dev soğutma altyapısı var. Üstelik elektriğin yarısından fazlası küresel ısınmanın başlıca nedenleri arasındaki kömürden ve doğalgazdan geliyor.

Araştırmacılardan biyoistatistik profesörü Francesca Dominici’ye göre hesaplanan salım miktarı tahmin edilenin yaklaşık iki-üç katı. Üstelik karbondioksit salımı ufak bir Avrupa ülkesinin yıllık karbondioksit salımına denk.

Dominici, ABD’de planlanan iki bin yeni veri merkezinin mevcut tabloyu iyice kötüleştirdiğini vurguladı.


Avrupa’da veri merkezi isyanı: Göstericiler Microsoft’un inşaatını bastı


181 gigavat kapasiteli elektrik santrali kurulacak

The Guardian’ın aktardığı başka bir araştırmaya göre ABD’de, Britanya’da ve Avrupa’da veri merkezi inşa etmeye hazırlanan şirketler, ulusal şebekelere bağlanmak uzun sürdüğü için tesislerinin yanına toplam 181 gigavat kapasiteli elektrik santrali kurmayı planlıyor.

Bu da Türkiye’deki tüm santrallerin (yaklaşık 122 gigavat) toplamının bir buçuk katı ediyor.

Rapora göre yapay zeka veri merkezlerinin elektrik ihtiyacının 2035’e kadar neredeyse dörde katlanması ve dünyadaki elektrik tüketiminin yüzde 7’sine ulaşması bekleniyor.

Avrupa’da veri merkezi isyanı

Onlarca sivil toplum kuruluşu ve örgüt, geçen hafta sonu İrlanda, Polonya, Danimarka, Finlandiya, İspanya, İtalya, Hollanda, Fransa ve Britanya’nın da aralarında bulunduğu 15 Avrupa ülkesinde ‘Kirli Veri Merkezlerini Durdurun’ eylemleri düzenlemişti.

6 Kasım’da Hollanda’nın başkenti Amsterdam’da bir grup gösterici, ABD’li teknoloji şirketi Microsoft’a ait yeni veri merkezinin inşaat alanına girmişti.

Amsterdam’da Microsoft veri merkezinin inşasına karşı protesto düzenlendi, 6 Kasım 2026. Fotoğraflar: AA

Almanya’nın başkenti Berlin’de de bir veri merkezinin önünde cuma onlarca gösterici toplandı. Göstericilerin sözcüsü Caro Weber, ”Çevresel endişeler hesaba katılmadan Almanya’nın dört bir yanında gözü kapalı biçimde veri merkezi inşa edilmesine son vermek istiyoruz” dedi, ”Geleceğimiz için hakikaten çok tehlikeli bir durum bu.”

Yatırımlar şiştikçe şişiyor

Associated Press’in (AP) aktardığı PwC’nin 2026-2050 Küresel Veri Merkezi Görünümü raporuna göre Avrupa, 2026-2050’de veri merkezlerine toplam 5,6 trilyon dolarlık sermaye yatırımı çekerek küresel yatırımların yaklaşık yüzde 18’ini alabilir.

Rapora göre ABD’nin aynı dönemde veri merkezlerine 15,1 trilyon dolarlık sermaye yatırımı çekmesi bekleniyor.


Avrupa’da veri merkezi isyanı: Göstericiler Microsoft’un inşaatını bastı