Müzakereler cephesinde ise İklim Finansmanı İş Programı’nın gündeme alınması, sivil toplum kuruluşları ve iklim inisiyatifleri tarafından olumlu karşılandı.
Özellikle Bonn’daki görüşmelerde Paris Anlaşması’nın 9.1. maddesi üzerine yaşanan tartışmalar düşünüldüğünde, bu adım önem taşıyor. Tartışmanın odağında, gelişmiş ülkelerin iklim finansmanı yükümlülüklerini ağırlıklı olarak kamu kaynakları ve hibeler üzerinden mi yerine getireceği, yoksa özel sektör yatırımları ve kalkınma bankaları aracılığıyla proje bazlı finansmanın mı öne çıkacağı sorusu bulunuyor.
wsu girişimlerin neredeyse tamamı gönüllülük esasına dayanıyor. Destekçi ülkelerin ve kurumların listeleri henüz netleşmiş değil. Finansmana erişim ise büyük ölçüde proje geliştirme ve hazırlama kapasitesine sahip ülkelerle sınırlı kalıyor. Bu durum, az gelişmiş ülkelerin önündeki en önemli engellerden biri.
En temel yapısal sorun ise taahhütlerin niteliği. İlave elektrik üretim kapasitesinin temiz enerji kaynaklarından karşılanması açıkça şart koşulmuyor. Dolayısıyla elektrifikasyon hedefi, tek başına fosil yakıtlardan uzaklaşmayı garanti etmiyor. Daha önemlisi, fosil yakıtlardan çıkış konusu COP31’in resmî müzakere gündeminde hiç yer almıyor. Brezilya’nın sunduğu yol haritası da gönüllülük esasına dayanıyor.
Zirvenin en çok tartışılan yapısal sorunlarından biri de sponsorluk politikası. Ev sahibi anlaşmasında sponsorların “iklim bütünlüğünün” gözetilmesi öngörülse de bunun hangi kriterlerle ölçüleceği açıklanmış değil. Fosil yakıt yatırımları ve kömür faaliyetleriyle gündeme gelen şirketlerin zirvenin ana sponsorları arasında yer alması eleştirilere yol açtı. İklim bütünlüğünün ölçütleri belirlenmediği sürece sponsorluk, iş dünyasını dönüşüme ortak etmekten çok kurumsal itibar yönetiminin bir aracına dönüşme riski taşıyor.
