Müze statüsü iptal edilerek ibadete açılan, ilk namazın bu cuma kılınacağı Ayasofya’nın halıları hazır. Halılar, Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın talimatı üzerine tamamen yerli yünden üretildi. Rengini de, “Ayasofya’da namaz kılmak gençlik hayalimizdi” diyen Erdoğan seçti: ördekbaşı yeşili.
Danıştay 10’uncu Dairesi, Ayasofya’ya müze statüsü kazandıran 24 Kasım 1934 tarihli bakanlar kurulu kararını önceki cuma günü oybirliğiyle iptal etmiş, Erdoğan, yapının Diyanet İşleri Başkanlığı’na devredilip cami olarak kullanılacağına ilişkin kararı imzalamıştı. Erdoğan, 24 Temmuz’daki cuma namazında 1000-1500 kişilik cemaat olacağını, dışarıda da namaz kılınacağını açıklamıştı.
Ayasofya’nın içinde halı döşenmesi gereken 4 bin metrekarelik bir alan bulunuyor. Bu alanın 2 bin metrekarelik alanın açılışa kadar döşenmesi için çalışmalar sürüyor.
Merkezi Manisa’daki üretici firma Özkul Halı Fabrikası’nın Yönetim Kurulu Başkanı Ali Rıza Özkul halının özelliklerini AA muhabirine anlattı.
Metrekaresi 5 kilo
“Cumhurbaşkanımız ithal malzemeye sıcak bakmadı. ‘Yeni Zelanda yünü olsun’ dedik ama yerli malzeme istedi. Yerli yünün en kalitelisini kullandık” diyen Özkul 1 metrekaresinin 5 kilogram ağırlığında, kalınlığının 16 milimetre olduğunu söyledi.
Tüyleri kıbleye doğru yatırılmış
1912’de beri üretim yaptıklarını, son yıllarda camiler için duvardan duvara halı ürettiklerini söyleyen Özkul, Ayasofya için hazırladıklarının başka halılarda olmayan bir özelliğie olduğunu belirterek şöyle devam etti: “Halının tüyleri, kıbleye doğru buharlı bir sistemle özel olarak yatırılmış durumda. Bunun da sebebi genelde cami halılarında diz vurulan yerde ters yatımdan dolayı bir renk değişmesi oluyor. Bunu önlemek için bu halıların tüylerinin hav dediğimiz kısmını kıbleye doğru özel bir sistemle yatırarak bu bozulmayı önlemiş oluyoruz.”
24 saat çalışılıyor
Fabrikada 75 kişinin çalıştığını, döşeme işini ise sekiz kişinin yaptığını, vardiyalı olarak 24 saat çalışıldığını söyleyen Özkul, “Önce keçeler döşleniyor zemin engebeli olduğu için iki kat keçenin üzerine halı seriliyor” dedi.
Türkiye’de nadir tercih edilen yün reaktif boya kullanıldığını dile getiren Özkul, boyanın kanserojen madde içermediğini, cilde temas ettiğinde alerji yapmadığını ve bebek giysilerinde kullanılabilecek ve çevreci bir boya olduğunu söyledi.
Motifi rumi
Özkul, üzerindeki motifi ise şu ifadelerle anlattı: ” Osmanlı motifi olan, sanat dilinde ‘rumi’ diye isimlendirilen çok soft bir desen. Çok belirgin değil, halının üzerinde gölge şeklinde duruyor.”
Halıların döşenmesinin açılış gününe kadar tamamlanacağını bildiren Özkul, 2 bin metrekarelik alan döşendikten sonra kalan 2 bin metrekarelik alanın da içerideki restorasyon bittiği zaman tamamlanacağının altını çizdi.
