Brezilya Sağlık Düzenleme Kurumu (Anvisa) Rusların Covid-19’a karşı geliştirdiği Sputnik V için onay vermedi. Kurum, aşının ‘etkinliği’, ‘güvenilirliği’ ve ‘üretimi’ne ilişkin belirsizliklerden dolayı ithal edilmesine karşı çıktı.
Sağlık Bakanı Fahrettin Koca, 22 Nisan’da ‘çok yakında Sputnik V aşısının da devreye gireceğini’ belirtmişti. Türk ilaç şirketi Viscoran da aşıyı önümüzdeki aylarda kendi fabrikalarında üretmeye başlayacağını bildirmişti.
Almanya Sputnik V’den 30 milyon sipariş etmek istediğini açıklamıştı. İsveç, ‘bazı Avrupa Birliği üyeleriyle birlikte’ bu aşıdan almak için girişim başlattığını duyurmuştu. Avusturya aşıyı almak için Avrupa İlaç Ajansı’nın onayını beklediğini bildirmişti. Macaristan sipariş etti bile. Çekya da girişimlerini sürdürüyor.
Dünya Sağlık Örgütü henüz bu aşıya acil kullanım onayı vermiş değil.
Yan etkilerine ilişkin sorular
Anvisa Başkanı Antonio Barra Torres, “Milyonlarca Brezilyalının güvenlik, etkinlik ve kalite testlerinden geçirilmemiş bir ürünle karşı karşıya kalmasına izin veremeyiz” dedi.
Torres, uzmanlarının aşı hakkında ilettiği ‘şüpheler’den dolayı bu tür bir karar alındığını belirtti.
Anvisa uzmanlarından Gustavo Mendes Lima Santos, başta pıhtılaşma olmak üzere aşının yan etkilerine ilişkin ‘can alıcı’ önemde yanıtlanmamış sorular da bulunduğunu söyledi.
‘Siyasi karar’
Sputnik V aşısının Twitter hesabından yapılan açıklamada Anvisa’nın kararı ‘bilimsel değil siyasi’ olarak nitelenip arkasında ABD’nin bulunduğu öne sürüldü.
Rusya, aşısının toplamda 3 milyardan fazla nüfusa sahip 61 ülkede tescil edildiğini bildirmişti. Rusya’da yaygın biçimde kullanılan aşı Belarus ve Arjantine’e de ihraç edilmişti.
Buna karşılık Sputnik V, henüz Amerikan ve Avrupalı sağlık düzenleme kurumlarından onay almış değil.
Brezilya halihazırda BioNTech, Sinovac ve AstraZeneca aşılarını kullanıyor.
5 Aralık 2020 ila 31 Mart 2021 tarihleri arasında Rusya’da aşının her iki dozunu da vurulmuş kişilerle yapılan araştırma sonucunda aşının yüzde 97,6 etkinlik gösterdiği duyurulmuştu.