ABD Başkanı Donald Trump “Ortadoğu’da çok güzel şeyler olacak” dedi.
Reuters’ın haberine göre ABD Başkanı Donald Trump, Başkan Yardımcısı JD Vance ve İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf ABD-İran arasındaki savaşı sona erdirecek mutabakat zaptını imzaladı.
ABD’li üst düzey yetkililer imza töreninin 19 Haziran Cuma düzenleneceğini, Hürmüz Boğazı’ndaki gemi trafiğinin de kademeli olarak artacağını belirtti.
Fransa’da düzenlenecek G7 Zirvesi’ne katılmak üzere İsviçre’nin Cenevre kentine giden Trump, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’la görüşmesinin ardından gazetecilere konuştu.
Hürmüz Boğazı’nın ‘(19 Haziran) Cuma tamamen açılacağını’ öne süren ABD başkanı şunları söyledi:
“Orta Doğu’da çok güzel şeyler olacak. Petrol fiyatları hızla düşüyor ve borsa bugün roket gibi yükseliyor, rekor seviyelere ulaştı. Petrol fiyatları en büyük düşüşünü yaşadı ve düşük seviyelere indik, henüz tam olarak eski seviyemize dönmedik.”
‘Belki de ben katılırım’
İran’ın nükleer silah sahibi olmamayı kabul ettiğini vurgulayan Trump şöyle devam etti:
* Asıl mesele buydu çünkü muhtemelen olsaydı kullanırlardı. Obama’nın imzaladığı anlaşmayı feshetmem çok önemliydi çünkü bu, nükleer silaha giden bir yoldu. ABD için korkunç bir anlaşmaydı.
* Umarım iyi bir ilişkimiz olur ve iyi geçiniriz, eğer geçinemezsek de başladığımız yere geri döneriz ama bunun gerekli olacağını sanmıyorum.
İran ile mutabakat zaptının imza törenine bizzat katılma ihtimali sorulan Trump, “Duruma bağlı. Vance katılacak. Belki ben de katılırım. Belki katılmam ama JD özellikle bunun için geliyordu” dedi.
ABD-İran anlaşması
Arabulucu Pakistan’ın başbakanı Şahbaz Şerif, gece (15 Haziran), 28 Şubat’tan bu yana savaşan ABD ve İran’ın barış anlaşmasına vardığını duyurdu.
İslamabad Mutabakatı adlı anlaşmayı hem İran hem ABD tarafı doğruladı.
İki tarafın ‘Lübnan dahil tüm cephelerde askeri operasyonları derhal ve kalıcı olarak sona erdirdiğini ilan ettiğini’ aktaran Şerif, imzaların 19 Haziran’da İsviçre’de atılacağını duyurdu.
Pakistan başbakanı daha sonra ABD ve İran’a ‘diplomatik çözüm bulmaya bağlılıkları’; Türkiye, Suudi Arabistan ve Katar’a ise arabuluculuğa katkıları nedeniyle teşekkür etti.
Peşinden Trump, Truth Social hesabından İran’la anlaşmanın tamamlandığını “Herkese tebrikler” diyerek duyurdu ve şöyle yazdı:“Hürmüz Boğazı’nın ücretsiz açılmasını, aynı zamanda ABD donanması ablukasının derhal kaldırılmasını tam olarak onaylıyorum. Dünyanın gemileri, motorlarınızı çalıştırın. Petrol aksın.“
İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi’yse mutabakat metninin imza töreninden önce kamuoyuna açıklanacağını aktardı; sonra şu bilgileri paylaştı:
“İki heyetin başkanları, görüşmelerin gelecekteki düzenlemelerini belirlemek için müzakereler yürütecek. O zamana kadar, ABD tarafının savaşı sona erdirmek, ablukayı kaldırmak ve varlıkları serbest bırakmak konusundaki taahhütleri doğrulanacak.
60 günlük görüşmeler, ABD’nin bu taahhütleri yerine getirmesine bağlıdır. Anlaşmanın imzalanmasından sonraki 60 günlük sürede yaptırımlar, nükleer program ve ekonomik kalkınma mekanizması gibi konular müzakere edilecek.”
İsrail’in aşırı sağcı Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben-Gvir, “Trump’ın anlaşması bizi bağlamaz, İsrail, ABD’nin bir sömürgesi (tebaası) değil” dedi.
İsrailli Yedioth Ahronot gazetesi de Netanyahu’nun telefonda Trump’a “Lübnan’a ilişkin maddeler bizi bağlamaz, saldırılara devam edeceğiz” dediğini yazdı. Gazete, haberi adı açıklanmayan İsrailli yetkililere dayandırdı.
ABD ve İran, anlaşma öncesi 10-11 Haziran’da karşılıklı saldırılar düzenlemişti.
