TÜRDA ÖZMEN
turdao@gmail.com
Merkez Bankası’nın faiz silahına sarılıp para politikasını faiz artışlarıyla sıkılaştırması ardından piyasalar Türkiye saatiyle bu akşam 21:00’den sonra gelecek Fed’in tahvil azaltma programıyla ilgili açıklamasına dikkat kesildi.
Gün boyu bir taraftan Merkez Bankası’nın politika değişikliği sindirilmeye çalışıldı; bir taraftan da şok faiz artışlarının başta bankalar olmak üzere ekonominin tüm sektörlerine etkisi gözlendi.
Yabancı yatırımcılar yüzde 12’ye yükseltilen gecelik fonlama faizi ve yüzde 10’a çıkarılan haftalık repo faizinin öne çıkmasıyla en azından kısa vadede Merkez Bankası’nın politika duruşuna ilşikin belirsizliğin ortadan kalktığı izleniminde. Bank of America Merrill Lynch, Merkez Bankası’nın daha az politik çift haneli faiz politikasına dönmesiyle birlikte yatırımcıların artık Türkiye için kötü senaryodan çok fazla endişe etmelerine gerek kalmadığını savundu.
Öte yandan faiz artışlarıyla sabah 2,17 seviyelerine kadar gerileyen dolar-TL kuru, öğle saatlerinde yükselmeye başladı. Gün içinde gelişen piyasalara ilişkin endişelerin artmasıyla dolar-TL kuru hızla 2,31’in üzerine çıktı. Sabah saatlerinde 3 liranın altını gören avro-TL kuru da 3,16 seviyesine kadar yükseldi.
Güne yükselişle başlayan Borsa İstanbul 100 endeksi ise günü yüzde 2.4 kayıpla 62,000 seviyelerinde kapattı. Akşam saatlerinde dolar/TL 2.25, avro/TL kurları ise 3.09 seviyelerinde işlem gördü.
Ne olmuştu?
Merkez Bankası dün gece yarısı faiz oranlarında yaptığı şok artışlar yaptı. Dövizin ateşini düşürmek için olağanüstü toplanan Para Politikası Kurulu’nda alınan kararlara göre,
– Gecelik faiz oranları içinde marjinal fonlama oranı yüzde 7,75’ten yüzde 12’ye,
– Açık piyasa işlemleri çerçevesinde piyasa yapıcısı bankalara repo işlemleri yoluyla tanınan borçlanma imkanı faiz oranı yüzde 6,75’ten yüzde 11,5’e,
– Merkez Bankası borçlanma faiz oranı yüzde 3,5’ten, yüzde 8’e yükseltildi.
– Piyasalar açısından en beklenmedik hamle ise bir hafta vadeli repo ihale faiz oranının yüzde 4,5’ten yüzde 10’a yükseltilmesi oldu. Önümüzdeki dönemde fonlamada marjinal fonlama oranı yerine bir hafta vadeli repo faiz oranı temel alınacak. Böylece yaklaşık üç yıl aradan sonra çoklu faiz ortamında hangi oranın gösterge faiz olduğu tartışması da bir anlamda sona erdi.
– Geç Likidite Penceresi uygulaması çerçevesindeki Bankalararası Para Piyasası’nda saat 16.00–17.00 arası gecelik vadede uygulanan borçlanma faiz oranı yüzde 0 düzeyinde sabit tutuldu; borç verme faiz oranı ise yüzde 10,25’ten yüzde 15’e yükseltildi.
