İsrail’in İstanbul Başkonsolosu Shai Cohen, Türkiye’nin Gazze’ye yardım edebilmesi için her kolaylığı sağlayacaklarını, ancak Türkiye’nin bunu ‘Hamas’la el sıkışarak’ yapamayacağını söyledi. Cohen ayrıca, iki ülkenin ilişkileri ‘tamamen düzeldiği zaman’ Suriye’de istihbarat ve operasyonel işbirliği yapabileceğini kaydetti.
‘Ambargoyla ilgili açıklama yapılmamıştı’
AKP Sözcüsü Ömer Çelik geçtiğimiz yılın son günlerinde, iki ülke arasında yürütülen müzakereleri değerlendirirken Türkiye’nin üç şartını ‘Mavi Marmara saldırısı için özür dilenmesi, ölenlerin yakınlarına tazminat ödenmesi ve Gazze’den ambargonun kaldırılması’ olarak açıklamış, özür şartının karşılandığını söylemişti.
Mavi Marmara baskınının ardından ilişkilerin koptuğu Türkiye ile İsrail arasında her konuda anlaşma sağlandığı yaklaşık üç ay önce açıklanmıştı.
Mavi Marmara’da hayatını kaybeden 10 kişi için ödenecek tazminat konusunda da anlaşmaya varıldığını duyurulmuş, ancak Gazze’deki ambargonun kaldırılmasıyla ilgili üçüncü şarta dairse bir açıklama yapılmamıştı.
‘Alınacak güvenlik önlemlerini düşünüyoruz’
Hürriyet’ten Verda Özer’e konuşan Cohen, iki ülkenin normalleşmeye çok yakın olduğunu, son birkaç ayda önemli gelişmeler kaydedildiğini, bir ya da iki görüşme sonunda sonuca ulaşılacağını aktardı.
Cohen, Özer’in “Türkiye’nin özür talebi karşılandı. Tazminat konusu da öyle görünüyor, değil mi?” sorusunu şöyle yanıtladı: “Evet. Bu belge tüm bu konuları içeriyor. Tazminatın tam miktarını söyleyemem. Ama 20 milyon dolar civarı. Bizim isteğimiz bu miktarın Türk yetkililer tarafından yönetilmesi ve tevzi edilmesi.” İsrailli diplomat, söz konusu tazminatın imzanın hemen ardından Mavi Marmara’da hayatını kaybedenlerin ailelerine ödeneceğini belirtti.
Cohen şöyle devam etti: “Biz Türkiye’nin Gazze Şeridi’ne yardım etmesini sağlamak için hayli istekliyiz. Düşünmemiz gereken tek mesele, bunun yapılabilmesi için alınacak güvenlik önlemleri. Mesela Türkiye Gazze’ye bir konteyner tıbbi malzeme getirmek isterse, Gazze’den 40 metre uzaklıktaki Aşdod limanına gelecek. Orada bunlar kontrol edilip bir konteynera yüklenecek ve kamyon 40 dakika yol gidip Kerem Şalom sınır noktasından geçip Gazze’ye girecek. Öngördüğümüz genel model bu. Denizden abluka ise kalkmayacak çünkü bu güvenlik sebepleriyle gerekli ve uluslararası hukuka göre de meşru. Ayrıca Gazze’de zaten gemi yanaştırabileceğiniz bir liman yok.”
‘Türkiye, Hamas’la çalışarak Gazze’ye yardım edemez’
Türkiyeli yetkililere “Tüm bunları Hamas’la el sıkışarak yapamazsınız. Hamas bir terör örgütü. Bizim en kötü düşmanımız. Hamas’la ilişkilerinizi gözden geçirmeniz gerek” dediklerini belirten Cohen, Türkiye’nin Hamas’la çalışarak Gazze’ye yardım etme isteğini yerine getiremeyeceğini, başka bir çözüme gerek olduğunu kaydetti.
PKK için “Türkiye’nin meselesi. Biz Türkiye’nin Kürt sorunuyla ilgili kararlarına ve politikalarına karışmayız” diyen İsrailli diplomat, Suriye’deki cihatçı terör örgütlerini ‘bertaraf etmek’ için istihbarat ve bilgi paylaşımını artırmaktan ve operasyonel işbirliğinden kaçınmayacaklarını da söyledi.
‘Çok hassas ve iki ülke için çok önemli bir konu’
Cohen şöyle devam etti: “Şu an yapılan operasyonlar Suriye’deki bu unsurları temizlemek için başarılı olmazsa ve İsrail’in kırmızı çizgileri aşılırsa, yani Golan Tepeleri’nden, IŞİD’den ya da Hizbullah’tan topraklarımıza yönelik bir tehdit gelirse, karşılık veririz. Kara gücü gerekse bile. Suriye için ‘ortak operasyon’u henüz konuşmuyoruz ama ilgili tüm yetkililer bunun Türkiye’yle nasıl işbirliği yapabileceğimizi görüşmemiz gereken önemli bir konu olduğunu çok iyi anlıyorlar. Hemen olmayabilir ve biraz zaman alabilir. Çok hassas ve iki ülke için çok önemli bir konu.”
