Cumhurbaşkanı Abdullah Gül, kamuoyuna ‘doktorlara Gezi ayarı’ olarak kamuoyuna yansıyan, Türkiye ve dünyadan birçok meslek örgütü ve sivil toplum kuruluşunun karşı çıktığı bir hükmün de yer aldığı torba yasayı onadı.
Yasa, ‘ruhsatsız sağlık hizmeti veren hekimlere bir ila üç yıl hapis cezası ve 20 bin güne kadar para cezası verilmesi’ ni öngörüyor. Bu madde, Gezi eylemleri sırasında alanda kurulan ilkyardım merkezlerinde görev yapan hekimlere yönelik önlem olarak değerlendiriliyor.
Cumhurbaşkanlığı’ndan yapılan açıklamada Gül’ün ‘tam gün yasası’ olarak bilinen, ‘Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşlarının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunu’ onayladığı belirtildi.
Türk Tabipler Birliği, Sağlık Emekçileri Sendikası ve Tabip Odaları başta olmak üzere birçok meslek kuruluşu ve sivil toplum örgütü yasayı protesto etmişti. Torba yasanın, hekimlerin mesleklerini hakkıyla yapmasını engelleyecek hükümler içerdiğini iddia ediyorlardı.
Yasa tasarısı, Dünya Tabipler Birliği ve İnsan Hakları İçin Hekimler Örgütü’nden Avrupa Hekimler Daimi Komitesi’ne kadar dünyanın dört bir yanından tepki almıştı.
Birleşmiş Milletler Sağlık Hakkı Özel Raportörü Anand Grover ‘acil durumlarda devlet ambulansı geldikten sonra bağımsız hekimlerce sağlık yardımı yapılmasını suç sayan’ düzenlemenin yasalaşmaması çağrısında bulunmuştu. Grover, bu maddenin doğal felaketlerin sıklıkla görüldüğü bir ülke ve gösterilerin yapılabildiği bir demokrasi için acil tıbbi yardıma ulaşılabilmesi konusunda olumsuz bir etkisi olacağına işaret edip, demokrasi adına kabul edilmemesi çağrısında bulunmuştu.
Ofis ve bürolara yasak
Yeni yasa ayrıca tam gün düzenlemesini de karara bağlıyor. Buna göre, eğitim ve araştırma hastaneleri ve üniversitelerle ortak kullanımdaki hastanelerde çalışan profesör ve doçentler, her bir branş itibariyle sayılarının yüzde 50’sini geçmemek üzere, bir yıllık kurumsal sözleşme ile özel hastane ve vakıf üniversitesi hastanelerinde çalışabilecek. Bu şekilde çalışacak öğretim üyeleri, yüzde 50’si uygulama, yüzde 50’si de akademik faaliyetlerden oluşacak önceki yılın performans kriterlerine göre belirlenecek.
Söz konusu profesör ve doçentler, mesleki faaliyette veya serbest meslek icrasında bulunmak üzere ofis, büro, muayenehane ve benzeri yerler açamayacak, gerçek kişilere, özel hukuk tüzel kişilerine veya kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarına ait herhangi bir iş yerinde veya vakıf yüksek öğretim kurumlarında çalışamayacak.
Türk Silahlı Kuvvetleri’ne mensup subaylar, astsubaylar, harp okulları, fakülteler, yüksek okullar ve astsubay okullarında öğrenim yapan askeri öğrenciler de aynı yasağa tabi kılınıyor. Ayrıca, kanunun yürürlüğe girdiği tarih itibariyle mesai saatleri dışında çalışan öğretim üyelerinin üç ay içinde bu faaliyetlerini sona erdirmeleri şart koşuluyor. Bu süre içinde faaliyetlerini sona erdirmeyen öğretim üyelerinin üniversiteyle ilişikleri kesilecek.
Yasa çerçevesinde ayrıca, ilaçların internet ya da başka bir elektronik ortamda satılması yasaklandı. Yine yasaya göre, sağlık personeli, mesai saatleri dışında da hastane ya da sağlık kuruluşuna çağrılabilecek.
