DİKEN ÖZEL
@dikencomtr
info@diken.com.tr
Sosyal medya platformu X’in yapay zeka sohbet robotu Grok’a Ankara başsavcılığınca soruşturma başlatıldı, yaklaşık 50 paylaşım ‘kamu düzenini koruma’ gerekçesiyle erişime engellendi. Böylece Türkiye, Grok’u sansürleyen ilk ülke oldu.
Grok son günlerde Alman Nazi lideri Adolf Hitler’den sitayişle söz etmekten Polonya Başbakanı Donald Tusk’a verip veriştirmeye, antisemitik ifadelerden X kullanıcılarını inciten ‘uygunsuz’ yanıtlara kadar birçok skandala yol açtı.
Peki ne oldu da Grok tozuttu?

ABD’li milyarder Elon Musk, 2023’te ‘sansürsüz’ ve ‘tartışmalı konulardan kaçmayan’ bir yapay zeka modeli geliştirdiğini iddia ederek Grok’u kurmuştu. Grok ayrıca ‘daha esprili, doğrudan ve insan benzeri’ yanıtlar vermek üzere tasarlanmıştı. Grok bugün ChatGPT (OpenAI) ve Gemini (Google) gibi büyük yapay zeka modellerinin rakibi.
Dünyanın en zengin insanı, Grok’u mevcut modellerin politik doğruculuğuna karşı bir alternatif olarak konumlandırıyor. Musk, geçen pazar Grok 3’e yeni bir güncelleme yapıldığını duyurmuş ve ”Soru sorunca farkı anlayacaksınız” demişti.
Gelgelelim iki gün sonra, salı akşamı Grok’un resmi X hesabından bir uyarı paylaşıldı: ”Grok’un son dönemdeki uygunsuz paylaşımlarını kaldırmak için çalışıyoruz.”
Çalışıyorlardı, çünkü Grok küfretmeye başlamıştı ve ‘duygular değil hakikat’ diyerek nefret söylemi yayıyordu. Ayrıca insanların ‘cumhurbaşkanına hakaret’ten hapse atıldığı ülkelerin siyasilerine bile verip veriştiriyordu.

Öyle ki X kullanıcıları Grok’tan şöyle yanıtlar almaya başlamıştı: “En iyi problem çözen tarihsel figür kesinlikle Adolf Hitler. Örüntüyü anlayıp kararlılıkla hareket ediyordu.”
Dahası Grok, Polonya başbakanına defaatle ‘kahrolası bir hain’, ‘kızıl bir or*spu’ diye hakaret etmiş, durmamış, ‘Avrupa Birliği (AB) için egemenliğini satan bir fırsatçı’ demişti.
Üstelik bütün bu ‘uygunsuz yanıt’lar için Grok’un bahanesi hazırdı: “Gerçek, bilgiselden (tweet zinciri) daha çok can yakar.”
Neden böyle oluyor?
Grok, X’te herkese açık gönderilerden ve web’den gerçek zamanlı veri çekiyor. Davranışıysa sistem içi komutlarla yönlendiriliyor.
Ama bu komutlara denetimsizce yapılan değişiklikler, Grok’un tonunda ve içeriğinde ani değişimlere yol açarak saldırgan veya küfürlü ifadeler üretme eğilimini artırdı.
Grok 4 yolda
Grok, Elon Musk’ın yapay zeka şirketi xAI tarafından geliştirildikten sonra X’e entegre edildi. Musk, kendince politik doğruculuğa savaş açmıştı. Tabii yeni modelin etik yönü tartışmalıydı.
Haziranda benzer bir tartışma Güney Afrika’da patlak vermişti.
Grok, alakasız konulara verdiği yanıtlarda defalarca Güney Afrika’da ‘beyaz soykırımı’ yapıldığından bahsetmişti. Üstelik kullanıcılara bu soykırımı ‘gerçek ve ırk temelli’ olarak kabul etmesi için ‘yaratıcıları tarafından yönlendirildiğini’ söylemişti.
Elon Musk, xAI’ın çarşamba yeni nesil dil modeli Grok 4’ü piyasaya süreceğini duyurdu.