Çocuk Kitaplığı / Ormanda Tek Başına: Klasik masallara yeni yorum

AYNUR KOLBAY

aynurkolbay@hotmail.com 

@okumak_zamani

Masallar ve günümüzdeki anlamları, toplumsal cinsiyet rolleri üzerindeki etkileri ya da çocukluk korkularımızın oluşmasındaki güçleri üzerine pek çok makale ya da kitap yazılmış ve sayısız tartışma yapılmıştır herhalde. Özellikle belli bir nesle yayılan ve çocukların büyürken sıklıkla maruz kaldığı bu masalların derin bir boyutta irdelenmesi ve etkilerinin tartışılıyor olması, kuşkusuz ki çok olumlu sonuçlar ortaya koyuyor. Buradan yola çıkarak çağımıza uygun hale getirilen masalların sayısı artarken, yetişkinlere de bu konuda rehberlik edecek bir sürü baş ucu kitabı ortaya çıkıyor.

Melek Özlem Sezer, pek çok çocuk kitabının yanısıra ‘Masallar ve Toplumsal Cinsiyet’ isimli masal analiz kitabıyla da gönlümüzü fetheden yazarlardan. Masallarda işlenen belirli kodlara ya da bu masalların yaşamlarımızdaki yerine dair detaylı saptamalar içeren kitap, okuyucusunu hayli şaşırtan analizlerle dolu. Yazar, 2011’de yayımlanan bu ödüllü çalışmasından yola çıkarak ‘Sayfayı Çevir’ isimli bir seri için kolları sıvamış durumda. Klasik masalları toplumsal cinsiyet temelli bir yaklaşımla tekrar ele alan ve Can Çocuk Yayınları tarafından yayınlanan bu masalların ilki ise ‘Ormanda Tek Başına’.

Kitabın yola çıktığı masal, Kırmızı Başlıklı Kız. Bu kitapta da anneannesine yemek götürmek üzere orman yoluna koyulacak kırmızı bereli bir kız karakter çıkıyor karşımıza. Ancak klasik masalın aksine annesi kızını mantık dışı olaylara karşı korkutmak yerine, olası tehlikelere hazırlıklı hale getirmek için çabalıyor; mantıklı uyarılarla ve gerçekçi senaryolarla güçlü olması için teşvik ediyor.

“Her zaman yanında olamam ki tatlım.

İşte bu yüzden tek başına kalıp kendini korumayı öğrenmelisin.”

Anneannesine doğru yola çıkan kırmızı bereli kız, orman yolculuğu boyunca pek çok tehlikeli hayvanla karşılaşmasına rağmen, onların canını yakmadan ve kendi hayatını da tehlikeye atmadan yoluna devam etmenin yolunu buluyor. Bu vesileyle, hayvanları genelde insanlara zarar veren, onları tek lokmada yutan canlılar olarak gösterip sonunda da canlarını alarak onları cezalandıran acımasız masallar kategorisinden de ayrılmış oluyor.

“Kendini korumayı öğretmek, sana verebileceğim en değerli şey.”

Kitap, klasik Kırmızı Başlıklı Kız masalındaki mantıksız ve saçma ayrıntılara da esprili bir dille dikkat çekerek hali hazırda oluşmuş ve bu zamana kadar çoğunlukla sorgulanmadan dinlenegelmiş korkuları bertaraf ediyor.  Kimi masallar ne yazık ki çocuklara salt iyi ya da kötü ve kalıplaşmış, tek tip karakterler göstermenin ötesine geçemese de ‘Ormanda Tek Başına’ kitabında pek çok yan karakter, kendi kişisel farklılıkları ve hayranlık duyulacak özellikleri ile kitaba dahil olarak farklı bir renklilik katıyor.

Sırf seviyoruz diye hayvanlara karşı gösterdiğimiz bencilliğe hikâye içinde çok güzel bir şekilde yer veren yazar, kitabın sonuna okuyucuların kendi mini masallarını yazmaları için de yer ayırmış.

Melek Özlem Sezer’in akıcı ve yaratıcı metnine İpek Konak’ın sımsıcak ve renkli çizimlerinin eşlik ettiği kitap, yedi yaş ve üstü tüm okurlar için uygun.

Keyifli okumalar.

Yazar adı: Melek Özlem Sezer

Resimleyen: İpek Konak

Sayfa sayısı: 56 

Yayınevi: Can Çocuk Yayınları