Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) Rusya’daki veba araştırma laboratuvarında çalışan bir kadının zatürreden ölmesinin ardından aynı hastalığa yakalandığı iddia edilen ikinci kişiyle ilgili yeterli bilgi olmadığını, bu nedenle kapsamlı bir değerlendirme yapılamadığını bildirdi.
Sibirya bölgesindeki Vebayla Mücadele Araştırma Enstitüsü’nün laboratuvarında çalışan bir araştırmacı, tehlikeli olduğundan şüphelenilen bir enfeksiyon nedeniyle ölmüştü.
Rusya devlet haber ajansı TASS’ın bildirdiğine göre olay Irkutsk yakınlarındaki Şelehov’daki enstitüde meydana gelmişti.
Olayda veba etkeni taşıyan bir deney tüpünü yanlışlıkla kırdığı öne sürülen 28 yaşındaki kadın laboratuvar çalışanının, ‘nedeni bilinmeyen’ bir zatürre teşhisi konduktan sonra öldüğü bildirilmişti.
Bazı sosyal medya kanallarında kadının ‘akciğer vebası’ nedeniyle öldüğü iddia edilmiş, ancak ölümün doğrudan vebayla bağlantılı olup olmadığına ilişkin resmi bir açıklama yapılmamıştı.
Daha sonra yerel medya bölgedeki bir fabrikaya maske takma zorunluluğu getirildiğini, bir hastanenin de karantinaya alındığını yazmıştı.
DSÖ direktörü de akciğer vebasına işaret etti
DSÖ Genel Direktörü Tedros Adhanom Ghebreyesus, haftalık basın toplantısında söz konusu kadının şiddetli zatürre (pnömoni) nedeniyle hastaneye kaldırıldıktan sonra öldüğünü söyledi.
Ghebreyesus, ölüme ilişkin ilk bilgilerin kazara gelişen bir laboratuvar maruziyeti sonrasında ‘akciğer vebası’na işaret ettiğini belirtti.
DSÖ’nün Rusya’dan daha fazla bilgi talep ettiğini söyleyen Ghebreyesus, Rusya’nın bölgede yakın zamanda herhangi bir veba vakası bildirilmediğini ve yaklaşık 200 temaslı kişiyi karantinaya aldıklarını belirttiğini aktardı.
Ghebreyesus ayrıca şu bilgileri verdi:
“Ayrıca nedeni belirlenemeyen zatürre şikayeti olan ikinci bir çalışana dair medya haberlerinin doğrulanmasını da istedik. DSÖ, veba ve laboratuvar biyogüvenliği ve biyolojik emniyet konularında teknik destek teklifinde bulundu. Olayla ilgili henüz tam bir tabloya sahip olmadığımızdan, kapsamlı bir risk değerlendirmesi yapamıyoruz.
Çelişkili haberlerin açıklığa kavuşturulması ve potansiyel halk sağlığı risklerinin doğru bir şekilde değerlendirilebilmesi için Uluslararası Sağlık Tüzüğü çerçevesinde zamanında, eksiksiz ve şeffaf bilgi paylaşımı büyük önem taşıyor.”
Pnömonik veba zatürreye neden oluyor
‘Pnömonik veba’, Yersinia pestis bakterisinin neden olduğu üç veba türünden biri. Diğer iki türse genellikle enfekte pireler, hayvanlar veya enfekte dokularla temas yoluyla bulaşıyor. Ancak akciğerleri etkileyen pnömonik veba, solunum yoluyla ortaya çıkan parçacıklar aracılığıyla insandan insana kolaylıkla bulaşabiliyor.
ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri’ne (CDC) göre pnömonik vebaya yakalanan hastalarda ateş, baş ağrısı ve halsizlik görülüyor, ayrıca nefes darlığı, göğüs ağrısı, öksürük ve kimi zaman kanlı veya sulu balgamla birlikte hızla gelişen zatürre ortaya çıkabiliyor.
Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), vebanın ölüm oranının yüksek olduğunu, ancak antibiyotiklerle kolaylıkla tedavi edilebildiğini ve enfeksiyonların önlenmesi için gerekli önlemlerin alınmasının mümkün olduğunu belirtiyor.
