Anayasa Mahkemesi (AYM), 667 sayılı kanun hükmünde kararnameyle (KHK) kapatılan eğitim kurumu nedeniyle çalışma izni iptal edilen öğretmenin, uğradığı zararların tazmin edilmemesi üzerine açtığı davada hak ihlali kararı verdi.
Karar, Resmi Gazete’nin bugünkü (8 Haziran) sayısında yayınlandı.
Çalışma izni milli eğitim bakanı oluruyla Temmuz 2016’da iptal edilen öğretmen mesleğe geri dönebilmek için Mayıs 2018’de Milli Eğitim Bakanlığı’na başvurdu.
Ankara Milli Eğitim Müdürlüğü, öğretmenin bu başvurusunu reddetti. Bunun üzerine iptal davası açan öğretmen, 2019’da Ankara 12’nci İdare Mahkemesi’nin kararın iptaline hükmetmesiyle mesleğine geri dönebildi.
Ancak görevine döndükten hemen sonra çalışamadığı üç yıl boyunca uğradığı zararlar için Ankara 14’üncü İdare Mahkemesi’nde tazminat davası açtı.
Mahkeme, tazminat davasını reddetti. İstinaf mahkemesiyse maddi tazminat reddini onadı ancak manevi tazminat talebini kısmen kabul ederek öğretmene 5 bin lira manevi tazminat ödenmesine karar verdi. Bunun üzerine öğretmen, tazminatın yetersiz olduğunu belirterek AYM’ye bireysel başvuru yaptı.
‘5 bin lira manevi zararı telafi etmekten uzak’
AYM, idarenin hukuka aykırı işlemi sonucu hükmedilen bu miktarın, öğretmenin maruz kaldığı manevi zararları ‘telafi etmekten uzak‘ ve ‘yetersiz’ kaldığına hükmetti.
Öğretmenlik çalışma izninin ekonomik bir değer taşıdığını ve ‘mülkiyet hakkı kapsamında’ değerlendirilmesi gerektiğini belirten AYM, maddi kayıpların karşılanmamasının ‘adil dengeyi başvurucu aleyhine’ bozduğuna karar verdi.
Mahkeme, başvurucunun ‘lisans mezunu, kariyer meslek sahibi bir kişiyken bir anda niteliksiz ve tecrübesiz bir lise mezunu haline geldiği’ yönündeki şikayetini de haklı buldu.
Mahkeme ayrıca süreçte öğretmenin ‘çalışma imkanından yoksun bırakılması’ nedeniyle maruz kaldığı kayıpların giderilmemesinin özel hayata saygı hakkını ihlal ettiğine de hükmetti.
‘Anayasal hak ihlalinin sonuçlarının ortadan kaldırılması için’ yeniden yargılamada hukuki zorunluluk gören AYM, dosyayı Ankara 14’üncü İdare Mahkemesine gönderdi.
