2024 bütçesi hakkında uzun değerlendirmeler yapmayacağım, çünkü gerek yok. Ödenekler üzerinden tahlil yapsam, anlamsız; çünkü Meclis’in bütçe hakkı yok edildi. Bütçede ödenek üstü harcama sıradanlaştı. Zaten Bütçe Kanunu Teklifinin 5’inci maddesi bu işlemi yasalaştırıyor. Harcamaları önceki yılla karşılaştırmanın da bir anlamı yok.
Aynı durum gelirler için de geçerli. Enflasyon ve kur tahminleri şimdiden geçersiz olduğu için gelir tahminleri tutmayacak. Muhtemelen tahminleri aşacak olan enflasyon, KDV ve ÖTV gibi harcamadan alınan vergiler başta olmak üzere gelirlerin yükselmesi sonucunu doğuracak. Yüksek kur artışı ise ithalde alınan KDV’nin performansını iyileştirecek.
Artık bütçe dokümanı, Anayasa’da yazıldığı için Meclis’ten geçirilmesi gereken bir belge, o kadar.
Bütçenin faiz harcamaları 2021’den sonra almış başını gidiyor. 2006-2018 arasında 45-55 milyar lira bandında seyreden tahakkuk bazlı faiz giderleri Cumhurbaşkanlığı hükümet sistemine geçişten sonra artmaya başlamış. Ama asıl tırmanış “Nas” yılından sonra. Her yıl katlanan faiz gideri 2021 yılında 181 milyar, 2022’de 313 milyar olmuş, bu yılki tahmin 646 milyar, 2024 öngörüsü ise 1 trilyon 254 milyar. Bu tutarların tahakkuk bazlı olduğunun altını bir kez daha çizmek isterim.