İran lideri Mücteba Hamaney, ABD’yle imzalanan anlaşmaya ilişkin farklı bir görüşte olduğunu, ancak Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan’ın sorumluluğu üstlenmesinin ardından onay verdiğini söyledi.
ABD ve İran, savaşı sonlandırmak için 15 Haziran’da anlaştı. ABD Başkanı Donald Trump bugün (18 Haziran) Fransa’daki Versay Sarayı’nda, Pezeşkiyan da Tahran’daki ofisinde ‘İslamabad Mutabakat Zaptını’ imzaladı.
‘Cumhurbaşkanı İran halkının hakkının korunacağına söz verdi’
Ayetullah Ali Hamaney’in saldırıların ilk günü 28 Şubat’ta öldürülmesinin ardından liderliğe getirilen Mücteba Hamaney’in anlaşmaya ilişkin ilk açıklaması özetle şöyle:
* Bildiğiniz üzere İran ve Amerika liderleri arasında bir mutabakat zaptı imzalandı. Bu aşamaya gelinmesi sürecinde yetkililer samimi bir kaygı ve iyi niyetle çaba gösterdiler. Elbette bu sürece varılması için her türlü baskı aracını kullanan taraf, çaresizlik içindeki Amerikan başkanı oldu.
* Ben ilkesel olarak farklı bir görüşteydim; ancak saygıdeğer cumhurbaşkanın gerek kendi adına gerekse diğer üyeler adına, İran halkının ve Direniş Cephesi’nin haklarının korunacağına dair bana verdiği söz ve sorumluluğu açıkça üzerine almasının ardından izin verdim. Kendisi ayrıca Amerikan tarafının aşırı taleplerde bulunması halinde bunlara boyun eğmeyeceklerini de açıkça ifade etti.
* Bu andan itibaren biz, yani siz onurlu halkımız ve bu mütevazı hizmetkar, belirtilen şartların gerçekleşmesini bekleyeceğiz. Bununla birlikte şu açık ki, gelecekteki yüz yüze müzakereler, düşmanın tutumunun kabul edildiği anlamına gelmeyecek.
ABD-İran anlaşması
Arabulucu Pakistan’ın başbakanı Şahbaz Şerif, 15 Haziran’da, 28 Şubat’tan bu yana savaşan ABD ve İran’ın barış anlaşmasına vardığını duyurmuştu.
İslamabad Mutabakatı adlı anlaşmayı hem İran hem ABD tarafı doğrulamıştı.
İki tarafın ‘Lübnan dahil tüm cephelerde askeri operasyonları derhal ve kalıcı olarak sona erdirdiğini ilan ettiğini’ aktaran Şerif, imzaların 19 Haziran’da İsviçre’de atılacağını açıklamıştı.
Peşinden Trump, Truth Social hesabından İran’la anlaşmanın tamamlandığını “Herkese tebrikler” diyerek duyurmuş ve şöyle yazmıştı:“Hürmüz Boğazı’nın ücretsiz açılmasını, aynı zamanda ABD donanması ablukasının derhal kaldırılmasını tam olarak onaylıyorum. Dünyanın gemileri, motorlarınızı çalıştırın. Petrol aksın.“
Diğer yandan İsrail’in aşırı sağcı Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben-Gvir, “Trump’ın anlaşması bizi bağlamaz, İsrail, ABD’nin bir sömürgesi (tebaası) değil” demişti
İsrailli Yedioth Ahronot gazetesi de Netanyahu’nun telefonda Trump’a “Lübnan’a ilişkin maddeler bizi bağlamaz, saldırılara devam edeceğiz” dediğini yazmıştı. Gazete, haberi adı açıklanmayan İsrailli yetkililere dayandırıyordu.
Bugün (18 Haziran) Trump Fransa’daki Versay Sarayı’nda ve İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan da Tahran’daki ofisinde ‘İslamabad Mutabakat Zaptını’ imzaladı. 19 Haziran’da İsviçre’deki programınsa akıbeti şu an için net değil.
ABD ve İran, anlaşma öncesi 10-11 Haziran’da karşılıklı saldırılar düzenlemişti.
