Covid-19 salgını, çoğu kişinin uyku düzenini olduğu kadar rüyalarını da alt üst etti. Sosyal medyada kabus gördüğünden yakınanların sayısı arttı. Tabii, rüyaların çoğunun ‘teması’, corona virüsü veya korku.
Biri, “Duvardad bir delik oluştu. İçeri girdim birden bire etrafımı insanlar sardı. Üzerime öksürmeye başladılar” diye anlattı kabusunu, bir diğeri, “Bir tepede duruyordum eşim aşağıdaydı ve birden bir kurt gelip kolunu kaptı” sözleriyle.
Twitter kullancısı Ariell Orsuto, “Bir aydır normal/huzurlu uyuduğum bir gece olmadı” diye izolasyon sürecindeki endişenin rüyalarına etkisini ifade etti. ‘Allison’ adlı kullanıcı geceleri dinozorların kendisini kovaladığını yazdı. ‘Pandemirüyaları’ Twitter’da etiket oldu.
Konuyla ilgili video haber hazırlayan BBC, yukarıdaki örnekleri verdikten sonra ABD’deki Harvard Üniversitesi Tıp Fakültesi’nin öğretim üyelerinden, salgın rüyalarıyla ilgili araştırma yapan Dr. Deirdre Leigh Barrett’e nedenini sordu.
Barrett, insanların sıklıkla virüsle ilgili rüyalar gördüğünü söyleyerek şöyle devam etti: “Kendilerine, anne-babalarına, çocuklarına bulaştığını görüyorlar. Virüsle ilgili metaforlar görüyorlar. En yaygın olanı böcek sürülerinin insanların üzerine gelmesi çünkü böcek enfeksiyonla ilişkilendirilen bir kavramdır. Kasırga gören var, deniz seviyesinin yükseldiğini gören var.”
Barrett, ‘kabus görmenin’ ve ‘anımsamanın’ nedenlerini ise şöyle özetledi: “İnsanların çoğu uykusuzdur genelde. Bu süreçte daha fazla uyuyorlar; başka deyişle açığı kapıyorlar. Bu, görülen rüyayı anımsamakla ilişkilendirilebilecek temel unsurların başında geliyor. Bir diğer neden çoğu kişinin belirli bir saatte kalkması gerekmediği için çalar saatin alarmı olmadan uyanması. Bu da rüyaları anımsama olasılığını artırıyor. Kötü rüya görmenin nedeni ise psikolojik. Yaşamdaki büyük değişimler ve daha duygusal olunan süreçlerin insanların daha fazla rüya görmesine, kötü rüya görmesine neden olduğuna dair araştırmalar var. Kabus görmekle gün içinde yaşanan huzursuzluk arasında güçlü bağ vardır.”
Peki, kabus görmenin önüne geçmek için yapabileceğimiz bir şey var mı?
Barret’ın önerisi şöyle: “Rüyanızın içeriğini elbette, kendinize ‘Kabus görme’ talimatı vererek değiştiremezsiniz. Ancak uykuya dalmadan önce görmek istediğiniz şeyleri aklınızdan geçirebilirsiniz. Görmek istediğini yeri, kişiyi düşünmek yardımcı olabilir.”
