İran halkının büyük çoğunluğunun mevcut rejimden memnun olmadığı malum. Ancak rejimin sonunu getirebilecek bir tehdit değil bu. Sokaktaki protestoculara Trump’ın yaptığı çağrıların veya devrik şahın oğlunu öne çıkaran açıklamaların kıymeti yalnızca kendinden menkul.
Sokak gösterileriyle yönetimin değiştirilmesi beklenmemeli. 1979’daki devrim de tek başına sokak gösterileriyle gerçekleşmedi. O zaman devlet kurumları Şah’ın yanında yer almadığı için eski rejim yıkılabildi. Bugün ise böyle bir ihtimal görünmüyor.
Ancak bugünkü rejim de kendini yenilemekten kaçınma politikasını sürdürürse, toplumun bütününü kucaklamaya yine gönül indirmezse ülke iyice yönetilemez hale gelecektir.
İran’daki mevcut sistem tabiri caizse kendini kilitlemiş bir sistem. Hem dışarıdan hem de içeriden kilitli. Hem dışarıya hem de içeriye karşı kilitli.
Hemen hemen bütün devlet kurumlarının üyeleri ve yöneticileri ya doğrudan ya da dolaylı olarak dini lider tarafından belirleniyor. Bu arada, söylemeye gerek yok, medya da doğrudan dini lidere bağlı.
Sistem tablosu şu: Kötü yönetim, ekonomik çöküntü, yolsuzluk, kayırma, nepotizm ve dolayısıyla halkın memnuniyetsizliği bir tarafta… “Rejimin selameti” bir tarafta…
Sokak gösterileriyle, hatta halk ayaklanmasıyla çökmesi veya değişmesi mümkün görünmüyor rejimin. Ancak bu haliyle sürdürülmesi de çok zor.
