'Ermeni soykırımı'nı bugüne kadar hangi ülke nasıl tanıdı…

Bugüne kadar Ermenistan dışında 30 ülkede parlamento veya senato ‘Ermeni soykırımı’nı tanıdı ve bu yönde yasa, karar ya da bildiri yayınladı.

Ermenistan’daki soykırım anıtı Tsitsernakaberd (Fotoğraf: Reuters)

30 ülke şöyle: Almanya, Arjantin, Avusturya, Belçika, Bolivya, Brezilya, Çekya, Danimarka, Fransa, Hollanda, İtalya, İsveç, İsviçre, Kanada, Kıbrıs Cumhuriyeti, Litvanya, Lübnan, Lüksemburg, Paraguay, Polonya, Portekiz, Rusya, Slovakya, Suriye, Şili, Uruguay, Vatikan, Venezuela, Yunanistan.

Fransa, Uruguay ve Arjantin ‘soykırım’ı doğrudan tanırken, diğer ülkelerde parlamento veya senato karar/bildiri yayınladı.

Başkan Joe Biden’ın bugünkü açıklamasıyla bu ülkelere ABD de katıldı.

Bunların dışında, Libya’nın doğusunu yöneten Libya Ulusal Ordusu’na bağlı yönetim 2019’da ‘Ermeni soykırımı’nı tanıyan bir bakanlar kurulu kararı çıkardı.

Bulgaristan parlamentosu ise 2015’te ‘Osmanlı İmparatorluğu’ndaki Ermenilerin kitlesel kıyımı’ ifadesinin geçtiği bir bildiri yayınladı. Dönemin Bulgar başbakanı, ‘kitlesel kıyım’ ifadesinin Bulgarcada ‘soykırım’ anlamına geldiğini belirtti.

Britanya’ya bağlı Galler, İskoçya ve Kuzey İrlanda parlamentoları, İspanya’da Bask özerk bölgesi parlamentosu ve Avustralya’nın Yeni Güney Galler eyaleti de ‘soykırım’ı tanıyan yasa veya kararlar çıkardı.

İran’da şah rejimi de ‘Ermeni soykırımı’nı tanımıştı. İran İslam Cumhuriyeti’nde ise gayri-resmi olarak ‘Ermeni soykırımı’ kabul ediliyor.

Biden da tanıyabilir

ABD’de 1981-1989 döneminde başkanlık yapan Ronald Reagan’dan sonra, 1915’i açıkça ‘soykırım‘ diye niteleyen başka bir başkan yoktu. Barack Obama, seçim kampanyasında söz vermesine rağmen 24 Nisan açıklamalarında Ermenice ‘Büyük Felaket‘ anlamına gelen ‘Meds Yeghern‘ ifadesini kullanmıştı. 

Son olarak, 2019’da ABD Kongresi’nin iki kanadı Temsilciler Meclisi ve Senato ayrı ayrı ‘Ermeni soykırımı’nı tanıyan tasarıları geçirmiş, dönemin başkanı Donald Trump ise ‘soykırım‘ ifadesini kullanmamayı tercih etmişti.

Reuters: Biden’ın ‘Ermeni soykırımı’nı tanıması bekleniyor