Didem Eryar Ünlü: İklim krizinin çözümünde tek bir sektörün başarısı yeterli değil

Okura not

Günün 11’i, Türkiye medyasındaki görüş ve yorum çeşitliliğini yansıtmak amacıyla hazırlanmaktadır. Aşağıda özetini bulacağınız yazıya yer vermemiz, içeriğini onayladığımız ve/veya desteklediğimiz anlamına gelmez.

Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Sekreteryası’nın yayımladığı 2026 Küresel İklim Eylemi Yıllığı, şehirlerden şirketlere, yerel yönetimlerden yatırımcılara kadar farklı aktörlerin yürüttüğü çalışmaların somut sonuçlar üretmeye başladığını ortaya koyuyor.

Yıllığın ortaya koyduğu tablo, iklim dönüşümünün farklı sektörlerde aynı hızda ilerlemediğini gösteriyor. Yenilenebilir enerji kapasitesindeki büyüme olumlu gelişmelerin başında geliyor. Temiz enerji yatırımları giderek yaygınlaşırken, ormansızlaşma hızında yavaşlama ve iklim değişikliğine uyum çalışmalarında ilerleme kaydediliyor. Ancak petrol ve doğal gaz sektöründeki metan emisyonları ile gıda kayıpları, ilerlemenin yetersiz kaldığı alanlar arasında.

Bu ayrım önemli. Çünkü iklim krizinin çözümünde tek bir sektörün ya da teknolojinin başarısı yeterli değil. Enerji sisteminin dönüşümü, tarımsal üretimin geleceği, doğanın korunması, şehirlerin dayanıklılığı ve finansman mekanizmalarının güçlendirilmesi birbirini tamamlamak zorunda.

Raporun dikkat çekici bölümlerinden biri, hükümet dışı aktörlerin iklim mücadelesindeki artan rolü.

BM’nin Devlet Dışı Aktörler İklim Eylemi Platformu NAZCA aracılığıyla derlediği verilere göre, 83 işbirliğine dayalı iklim girişimi 200’ün üzerinde eylem bildirdi. Bu girişimler, şirketlerin, şehirlerin, bölgelerin ve sivil toplum kuruluşlarının ortak çalışmalarıyla hayata geçiriliyor.

İklim müzakerelerinin merkezinde ülkeler bulunuyor. Paris Anlaşması kapsamındaki taahhütler hükümetler tarafından veriliyor, ulusal hedefler yine hükümetler tarafından belirleniyor.

Ancak bu hedeflerin hayata geçirildiği yerler fabrikalar, enerji tesisleri, ulaşım sistemleri, tarım alanları ve şehirler.
Bir şirketin üretim süreçlerinde enerji verimliliğini artırması, bir belediyenin aşırı sıcaklara karşı önlem alması ya da bir yatırımcının sermayesini düşük karbonlu teknolojilere yönlendirmesi, küresel iklim hedeflerinin uygulamadaki karşılığını oluşturuyor.

Bu nedenle 2026 Yıllığı’nın önemli mesajlarından biri, iklim eyleminin hükümetlerin müzakere masalarının ötesinde genişleyen bir ekonomik ve toplumsal dönüşüme dayanması.

Didem Eryar Ünlü’nün yazısı