Yıllarca Boğaz’da yolcu taşıdıktan sonra 1981’de hizmet dışı kalan 66 numaralı Boğaziçi Vapuru yeniden ‘doğdu’. İş Bankası, yüzen şube için Boğaziçi Vapuru’ndan esinlenerek sıfırdan yeni bir vapur inşa ettirdi.
‘İş Vapur’ adı verilen yeni vapur, Şehir Hatları A.Ş.’nin Haliç Tersanesi’nde bir yılda inşa edildi.
Toplam 8,5 milyon avroya (yaklaşık 430 milyon 349 bin lira) mal olan vapur, 50 metre uzunluğunda ve 11 metre genişliğinde.
Savaşlarda mühimmat taşıdı
Şirket-i Hayriye, İstanbul Boğazı’na çok yakışan 66 numaralı Boğaziçi Vapuru’nu, 65 numaralı Sarayburnu Vapuru’yla birlikte İskoçya’nın Glasgow kentinde inşa ettirdi. Osmanlı İmparatorluğu’nun son yıllarında savaş zamanı diğer vapurlar gibi farklı görevler üstlendi.
Balkan Harbi’nde Bulgar ordusu Çatalca önüne geldiği sırada Şirket-i Hayriye, aralarında Boğaziçi Vapuru’nun da olduğu 17 vapurunu ordunun emrine verdi. Vapurlar iskeleler arasında bu kez askeri mühimmat taşıdı.
Birinci Dünya Savaşı’nda da orduya hizmeti sürdü. Bu kez Haydarpaşa ve Sirkeci iskeleleri arasında askeri nakliyatta kullanıldı.
Türkiye Cumhuriyeti’ndeyse esas görevine devam etti. Yaklaşık 70 yıl bütün güzelliğiyle Boğaz’da süzülerek yolcu taşıyan Boğaziçi Vapuru, 1981’de hizmet dışı bırakıldı.
Büyük bir yıkıma yol açan 6 Şubat 2023’deki depremlerin ardından İş Bankası Yönetim Kurulu vapurda gezici olarak hizmet verebilecek bir yüzen şube kurulması kararı aldı.
Hatırası var
Peki neden 66 numaralı Boğaziçi Vapuru’ndan esinlenildi?
Sebebi yine Boğaziçi’nde 100 yıl önceki bir tesadüfte gizli.
Türkiye İş Bankası 26 Ağustos 1927’de üçüncü kuruluş yıldönümünü 66 numaralı Boğaziçi Vapuru’nda kutluyordu. Akşam saatlerinde vapurdakiler bir sürprizle karşılaştılar. Atatürk Söğütlü yatıyla Boğaziçi’nde seyrediyordu. Yatla vapur yan yana geldi. Atatürk yatıyla Galata Köprüsü’ne varıncaya dek, gece saat 01.00’e kadar İş Bankalıları takip ederek onurlandırdı.
Banka, başka kuruluş yıldönümü kutlamalarını da burada yapmayı sürdürdü. Bu nedenle yüzen şube için kurumun anılarında yer edinen vapur model olarak seçildi.
Aslında İş Vapur, bankanın denizde seyahat eden ilk şubesi değil. Türkiye’yi ve ürettiği ürünleri tanıtmak için 1926’da yola çıkan ve Avrupa’nın önemli pek çok limanına uğrayan Karadeniz Vapuru’nda da bir şubesi bulunuyordu.
Olağanüstü durumlarda hizmet durmayacak
İş Bankası Genel Müdürü Hakan Aran, vapur şubesiyle deprem gibi büyük bir afet karşısında, karayolu erişiminin kısıtlandığı durumda bankacılık hizmetlerinin mümkün olduğunca kesintisiz devam etmesinin sağlanacağını söyledi.
İstanbul Boğazı’nda gezici olarak hizmet verebileceklerini belirten Aran şöyle devam etti:
“Galataport’tan Sarıyer’e, Beykoz’dan Bostancı’ya, Tuzla’ya kadar İstanbul’un birçok kıyısından denizden ulaşıp bankacılık hizmetlerinin aksamamasını sağlayabileceğiz.”
Afete hazır
Vapur 2026’nın büyük bölümünü Galataport’ta geçirecek.
İş Vapurun İstanbul içi yolcu kapasitesi 500 kişi. 320 kişilik etkinlik alanına sahip. Açık denizde 400 kişi kapasitesi bulunuyor.
Üst güverte, afet dönemlerinde yine modüler tasarım sayesinde 300 kişinin afet şartlarında konaklayabileceği/yatabileceği bir alana dönüştürülecek şekilde tasarlandı.
İş Vapur’da olası afet senaryosu dikkate alınarak revir, kuru kumanyalık, yüksek kapasiteli mutfak, afet ihtiyaç depoları, duş ve hijyen alanları bulunuyor. Bu sayede gemi, afet anında destek, lojistik ve hizmet platformu olarak kısa sürede devreye alınabilecek altyapıya sahip.
Şube alanında, olağanüstü durumlar dışında üç terminalle hizmet verecek. Yine afet dönemlerinde sosyal alanlardaki modüler mobilyaların şube terminaline dönüştürülmesiyle toplamda 13 terminale çıkabilecek. Ayrıca bir gişematik ve bir bankamatikle nakit ihtiyaçları karşılanacak.
Haftanın her günü açık
Vapurda hem afet gibi olağanüstü durumlarda hem de normal şartlarda hizmet vermesi planlanan banka şubesinin yanı sıra ‘İş Kültür’ konseptiyle uyumlu sosyal alanlar, sergi, toplantı ve kurumsal organizasyonlara uygun etkinlik alanları, büfe ve dinlenme alanları da mevcut. Bu alanlar, bankacılık faaliyetlerinden bağımsız veya birlikte kullanılabilecek esnek mekansal kurgular olarak tasarlandı.
Vapurun ana güvertesindeki İş Vapur Şubesi, İş Kültür ve kafe alanı yılın her günü 11:00-20:00 saatleri arasında faaliyet gösterecek.
Öte yandan proje, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı, Denizcilik Genel Müdürlüğü, İstanbul Büyükşehir Belediyesi Şehir Hatları, İstanbul Liman Başkanlığı gibi paydaşların destekleriyle hayata geçirildi.
