Merkez Bankası (MB) TL’deki erimeye rağmen politika faizini yüzde 14’e çekerken, alınan kararların etkilerinin izleneceğini ve önümüzdeki yıl ilk çeyrekte politikaların ‘kapsamlı’ gözden geçirileceğini açıkladı.
MB, TL’de yarattığı hasara rağmen, politika faizini tahminler doğrultusunda 100 baz puan indirdi. Banka böylece önümüzdeki aylarda yüzde 30’u aşacağı tahmin edilen enflasyona rağmen zaten negatifte olan TL’nin reel getirisini daha da düşürmüş oldu.
MB açıklamasında piyasayı şöyle yönlendirdi: “Alınmış olan kararların birikimli etkileri 2022 yılının ilk çeyreğinde yakından takip edilecek ve bu dönemde fiyat istikrarının sürdürülebilir bir zeminde yeniden şekillenmesi amacıyla geniş kapsamlı politika çerçevesi gözden geçirme süreci yürütülecektir.”
Birçok ekonomist bu yönlendirmeyi ilk çeyrekte faiz indirimlerine ara verildiği ve TL’deki değer kaybına bu süreçte faiz artışı ile tepki verilmeyeceği anlamı çıkardı.
Bankacılar ise ilk çeyrekte faiz artışı yapılmayacağı için zorunlu karşılık gibi makro ihtiyati tedbirler ve zaman zaman piyasaya doğrudan döviz satış müdahaleleri ile zaman kazanılmaya çalışılacğaı değerlendirmesinde bulundu.
Ekonomistler MB’nin çok sık yönlendirme değiştirdiğini, yeni yönlendirmenin de ‘belirsiz’ oluğunu ve bu belirsizliğin ancak MB’den gelecek yeni bir açıklamayla ortadan kalkabileceğini söyledi.
Ekonomistler, iktisadi gerekçelerle açıklayamadıkları faiz indirimlerine dayalı para politikasının gözden geçirilmesi sürecinin ‘ucu açık’ olduğunu belirterek, bu sürecin daha fazla belirsizlik getireceğine dikkat çekti.
‘Ekstra belirsizlik’
Şekerbank başekonomisti Gülay Girgin, gözden geçirme için şunları söyledi: “İki önemli bilgi içermekte. Şöyle ki, en son yatırımcı toplantısında 2022 yılının ilk yarısında politikanın etkilerinin izleneceği ifade edilmişti ve şimdi bu sürenin 2022 ilk çeyrek olarak revize edildiğini görüyoruz ki bu ekstra bir belirsizlik kaynağı olma riskini getirmektedir.”
Girgin şöyle devam etti: “İkinci olarak; metin sonrası piyasada genel beklenti 2022 ilk çeyrekte faizlerin sabit tutulacağı yönünde oluşsa da politika çerçevesinin geniş şekilde değerlendirilmesi sonucu iki türlü olabilir; şu an uygulanmakta olan politikanın yeni ekonomik model temelinde çok olumlu sonuçlar yarattığı veya istenmeyen yükseklikte bir enflasyona sebep olduğu şeklinde de oluşabilir.”
‘Enflasyon yüzde 35’e çıkabilir’
Ekonomist Haluk Bürümcekçi kararı Reuters’a şöyle değerlendirdi: “En azından mart sonuna kadar faizi düşürmeyeceği sinyali vermesi TL açısından sınırlı olumlu bir gelişme oldu. MB, bu süreci büyük olasılıkla başta zorunlu karşılıklar olmak üzere makro ihtiyati araçları kullanarak ve zaman zaman piyasaya doğrudan döviz satış müdahalelerine başvurarak yani bir diğer deyişle faiz artırımına gitmeden aşmaya çalışacak.”
Bürümcekçi şöyle devam etti: “TL’deki son görünüm, olası asgari ücret artışı, belirgin bozulan enflasyon beklentileri ve dünya genelindeki enflasyonist ortamın korunacak olması nedeniyle Türkiye’de enflasyonun gelecek yıl ortasına kadar yüzde 35 ve üzerine çıkabileceği dikkate alındığında, bu önlemlerin yeterli olmayacağını ve bankanın çok uzak olmayan bir gelecekte politika faizini artırmak zorunda kalacağını düşünüyoruz.”
MB böylece eylül ayından itibaren art arda dört toplantıda 500 baz puan faiz indirdi.
MB, fiyat istikrarı temel amacı doğrultusunda enflasyonda kalıcı düşüşe işaret eden güçlü göstergeler oluşana ve orta vadeli yüzde 5 hedefine ulaşıncaya kadar ‘elindeki tüm araçları kararlılıkla kullanmaya’ devam edeceğini de belirtti.
‘Dolar/TL 17-19 bandında’
Swissquote Bank analisti İpek Özkardeşkaya, Reuters’a şu yorumu yaptı: “MB, piyasanın sert şekilde karşı çıkmasına rağmen politika faizini 100 baz puan düşürme kararı aldı… Dolar/TL’nin, yılı 17-19 bandında bitirmesini bekliyorum.”
‘Dikte etmeye devam ediyor’
“Erdoğan’ın, enflasyonun düşük faizler ile indirilebileceği şeklindeki sıradışı görüşlerini test etmesi için kadroları büyük ölçüde boşaltılan TCMB’ye ne yapması gerektiğini dikte etmeye devam ettiği görülüyor” diyen Capital Economics gelişmekte olan ülkeler kıdemli ekonomisti Jason Tuvey, faiz indirimlerinin duracağı sözünün tutulup tutulmayacağının net olmadığını belirtti.
Tuvey, “Enflasyon gelecek yılın ortasından itibaren gerilemeye başlarsa cumhurbaşkanı büyük ihtimalle faiz indirimlerinin tekrar başlamasını isteyecek. Bu da TL’yi baskı altında tutacak ve sermaye kontrollerine doğru kayış daha muhtemel hale gelecek” dedi.
‘Değer kayıplarının bittiğini söyleyemiyoruz’
Reuters’a konuşan bir bankanın döviz masası işlemcisiyse şunları kaydetti: “MB’nin şimdilik daha fazla indirim olmayacağı şeklinde okuduğumuz söylemi TL’de daha fazla değer kaybının önüne geçmiş görünüyor. Bugün değer kaybı sınırlı olsa da TL için değer kayıplarının bittiğini söyleyemiyoruz.”
