Plastik atıklarından oluşan milyonlarca tonluk kalıntı okyanuslardaki en büyük tehlikelerden birini oluşturuyor.
Independent’ın aktardığına göre Birleşmiş Milletler (BM) yayınladığı bir raporda dünyadaki en tehlikeli çevresel problemlerden biri olarak plastik atıkları gösterdi. Buna göre küresel plastik üretimi son yıllarda çarpıcı bir artış sergiledi: 2004 ile 2014 arasında yüzde 38.
Kullandığımız tüm plastikler, atıldıktan sonra çoğunlukla sulara, denizlere ve oradan da okyanuslara karışıyor ve dalgalar tarafından milyonlarca partikül halinde parçalanıyor. Tüm bu atıklar okyanusta mikroplastiklerden bir tabaka oluşturuyor.
Sadece 2010’da 4.8 ile 12.7 milyon ton arası plastik, okyanuslarda parçalandı ve balinalar başta olmak üzere deniz canlılarının midesine gitti.
Endonezya ve Kaliforniya’daki balık pazarlarında yapılan bir araştırma, tüm deniz ürünlerinin dörtte birinden fazlasının plastik içerdiğini ortaya koydu. Bu durumun sadece deniz canlıları değil, onlarla beslenen diğer canlılar ve insanlar üzerinde de zehirlenme, genetik bozukluk ve üreme bozukluğu olmak üzere ciddi sorunlara yol açmasından endişe ediliyor.
BM raporunda bu plastik mikro-partiküllerin solunmasının dahi ciddi akciğer sorunlarına yol açabileceğine işaret edildi.
En ciddi kirlilik Doğu Asya’da
Okyanuslarda plastik parçalarının yığıldığı alanlar da değişiyor. Doğu Asya yığılmanın en yoğun olduğu alan, Japonya çevresinde diğer denizlerde olandan 27 kat fazla plastik bulundu. Bu plastik birikintilerinden bazılarının kendine has adları bile var. Örneğin, Büyük Pasifik Çöp Arazisi’nin Teksas’ın iki katı büyüklüğünde olduğu biliniyor.
Ancak bu mikroplastikler okyanuslarda öğütüldükten sonra rüzgar başta olmak üzere birçok farklı kanalla dünyanın dört bir yanına yayılıyor. Örneğin, Moğolistan’da bir gölde bu derin deniz kalıntılarının bulunduğu aktarıldı.
Yakın zamanda bazı kozmetik ürünlerinde kullanılan ‘mikro-boncukların’ da aynı etkiye sahip olduğu tartışılmış, hatta bu malzemelerin kullanımı ABD’de yasaklanmıştı. Sentetik iplikler de okyanuslardaki plastik kirliliğinin bir başka nedenini oluşturuyor. Diğer yandan biyo-çözünür olarak lanse edilen birçok plastiğin de çözünmek için 50 derecelik bir sıcaklığa ihtiyaç duyduğu, bunun da okyanuslarda imkansız olduğu biliniyor.
