ALTAN SANCAR
altansancar@diken.com.tr
@altansancarr
İstanbul Büyükşehir Belediye (İBB) Başkanı Ekrem İmamoğlu’na verilen ‘siyaset yasağı’ kararını ve olası etkilerini Diken’e değerlendiren Prof. Dr. Tanju Tosun ve İbrahim Uslu, sürecin bir paradigma değişikliğine işaret ettiğini söyledi.
İmamoğlu yerel seçim sürecinde Yüksek Seçim Kurulu üyelerine “Ahmak” dediği gerekçesiyle kamu görevlisine hakaretten açılan davada iki yıl yedi ay 15 gün cezasına çarptırıldı. Ayrıca İmamoğlu hakkında ‘siyasi yasak’ süreci başlatıldı.
Sürecin devamında İmamoğlu’nun siyasi kariyerinin nasıl ilerleyeceği, AKP’nin ve Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın bundan nasıl etkileneceği tartışma konusu oldu. Öte yandan altılı masanın aday sürecinin de bu karardan etkileneceği görüşleri öne çıktı.
Tartışmaları değerlendiren Prof. Dr. Tanju Tosun, Kılıçdaroğlu’nun bu sabah Halk TV’de ‘adaylık sürecinin etkilenmeyeceği’ne dair açıklamasını hatırlattı. Tosun, “Kemal beyin açıklamalarından anlıyoruz ki yargı sürecini izleyecekler. Yargıdan olumlu bir karar çıkacağını umuyor” dedi.
‘Kriz çıkabilir’
Tosun, ceza ihtimalinin masada daha önce gündeme gelmediğini düşündüğünü şöyle anlattı:
“Bence bu analizi altılı masa çok fazla çalışmamış. Yani masada A, B, C gibi planlar çalışılmamış. Masada Ekrem beyin adaylığı gündem olmayınca, planlara çalışmaya da gerek duyulmamış. Dün ortaya çıkan tepkinin nasıl gelişeceği izlenecek gibi görünüyor. Bu tepki artarak devam ederse altılı masanın bugünkü gibi yoluna devam etmesi zor görünüyor. Masa içinde adaylığa yönelik bir kriz çıkabilir izlenimi de ediniyorum.
‘Tarih tekerrür ediyor ve edecek’
Buradan her koşulda Ekrem bey olumlu sonuçlarla çıkacaktır. Türkiye siyasal hayatında yani liderler ya askeri rejimin yasaklarıyla ya da yargı kararlarının ardından yükseliyor. Dolayısıyla tarih tekerrür ediyor ve edecek. AKP’yi köşeye sıkıştırmak için vakit kaybetmeden Ekrem beyi aday olarak ilan edebilirler. Bu AKP üzerinde bir baskı oluşturur. Bunun ardından Yargıtay’ın onama kararı çıkarsa, çıkarsa Sadece Ekrem bey aritmetik anlamda değil, aynı zamanda meşruiyet anlamında da güçlenir.”
‘Hızlı yükselişine tanık olacağız’
Paradigma değişikliğine de işaret eden Tosun, şöyle devam etti: “Paradigma değişikliği Türkiye’de politik süreçler marifetiyle gerçekleşmiyor. Birtakım dinamikler ve birtakım aktörler bu paradigma değişikliklerine neden oluyor. Dünkü yargı kararı paradigmal olarak bir değişikliğe ilişkin sinyal olarak okunabilir. Çünkü böyle bir tablo karşısında Ekrem beyin daha hızlı yükselişine tanık olacağız. Paradigmal değişiklik çıkarmak cesaret ister. Bu cesareti gösterdikleri takdirde süreç muhalefetin lehine işler.”
Adaylığa dair çekinceler
Siyaset bilimci ve araştırmacı İbrahim Uslu ise İmamoğlu’nun adaylığı konusunda çekincelerin ortaya çıkacağına işaret ediyor. Son gelişmelerin altılı masada müzakere edilmeden bir karar verilmeyeceğini düşünen Uslu, kâr zarar hesabının isimler üzerinden yapılmaması gerektiğini düşünüyor.
Uslu’ya göre odaklanılması gereken esas konu seçimlerin nasıl bir ortamda gerçekleşeceği olmalı. İlerleyen zamanlarda HDP’nin kapatılabileceğini ve muhalefet liderlerinin de hedef olabileceğini belirten Uslu şunları kaydetti:
“İsimler üzerinden masada kâr zarar hesaplamasının yapılmasının yanlış olduğunu düşünüyorum. Muhalefet içerisinden hiç kimse bu Ekrem beye yarar, Kemal beye yarar falan şeklinde bir değerlendirmede bulunmadı. Seçimin demokratik sınırlar içerisinde kalıp kalmayacağına dair dün itibariyle ciddi kaygılar başladı. Bu konuda insanların tereddütleri oluşmaya başladı. Önceden de vardı ama dün net bir biçimde ortaya çıktı. Bugünden sonra önemli olan şey, yarışın demokratik kurallar içerisinde geçmesini sağlamak. Muhalefet içinde hiç kimse buradan bir fırsatçılık yapmayacaktır.
Çok güçlü bir aday elimine edildi
Görüşler arasında ‘Bu konsolidasyon etkisi yaratacak ve dolayısıyla iktidar bu işten zarar edecek’ sözleri de var. Olabilir ama öte yandan da iktidar bunları bilmeden böyle bir şey olmasına yol açmamıştır. Cumhurbaşkanlığı yarışında çok güçlü bir aday bu kararla elimine edilmiş oluyor. Temyiz süreçleri İmamoğlu’nun lehine sonuçlanmadan adaylık riskli olacaktır. Unutmayalım ki Erdoğan’ın süreci de 50 gün gibi kısa bir sürede sona ermişti.
‘Karadan iktidar yararlanacak’
Bu kararın onanması halinde muhalefet İstanbul’u yönetmenin avantajıyla seçime giremeyecek, bunu unutmamak gerek. Öte yandan sadece adaylığının önü kesilmekle kalmayacak, ayrıca bir sonraki seçimde kazanacağı şimdiden belli olan belediye seçimlerine de katılamayacak. Dolayısıyla bu karardan yegâne yararlanacak kesimin ben iktidar olduğunu düşünüyorum.”
‘Tahminler anlamını kaybetti’
Altılı masanın ve tüm muhalefetin hızlı biçimde harekete geçmesi gerekliliğine işaret eden Uslu ortaklaşmaya öne verilmesinin önemini vurguladı: “Dün itibariyle düne kadarki bütün parametreler bence artık şeyini kaybetti. Yorumlarımız, tahminlerimiz, muhalefetin pozisyonu, süreci yönetme yaklaşımı dün itibariyle anlamını kaybetti. Seçmen davranışlarına travmatik bir müdahale söz konusu oldu. Muhalefet partilerinin bu seçim sürecine dair düşündükleri senaryoları ve stratejileri güncellemeleri gerekecek. Bu da önümüzdeki günlerde altılı masanın toplantısında gündeme gelecektir. Saraçhane’de çok sayıda partinin temsilcisi vardı. Bence altılı masayı aşan bir siyasal stratejiye ihtiyaç var artık. İlave masa kurulmasına gerek yok ama seçim güvenliği vesaire gibi konularda ortak akıl toplantıları yapılabilir.”
