Birleşmiş Milletler (BM) Filistin Özel Raportörü Francesca Albanese, ABD’nin BM sözleşmesini ihlal ederek kendisine uyguladığı yaptırımların hayatını ‘ciddi’ etkilediğini söyledi.
BM Filistin Özel Raportörü Albanese, İsrail’in 22 aydır Gazze’deki katliamlarını belgeleyen ve insan hakları ihlallerine son verilmesi için çağrı yapan uluslararası seslerden biri.
Albanese, ‘dünyadaki ahlaki ve siyasi yolsuzluğun’ İsrail’in Gazze’de soykırım yapmasına yol açtığını söylüyor.
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, ay başında ‘İsrail ve ABD’ye karşı yürüttüğü siyasi ve ekonomik savaş kampanyası’ gerekçesiyle Albanese’ye yaptırım uygulanacağını duyurmuştu.
Böylece Albanese BM tarihinde yaptırıma uğrayan ilk özel raportör olmuştu.
Fakat Albanese “Mafyavari tehdit yöntemleri için bir yorum yapamayacağım” diyerek yaptırımları reddettiğini ve sadece işine odaklandığını söylemişti: “Şu anda BM üyesi devletlere soykırımı durdurmak için sorumluluklarını hatırlatmakla meşgulüm.“
‘Adalete bağlılığım kişisel çıkarlardan daha önemli.‘
The Associated Press’e konuşan Batı Şeria ve Gazze özel raportörü, yaptırımların hayatını ve işini ‘ciddi’ etkileyeceğini belirtti.
“ABD’nin yaptırım uyguladığı kişiler listesinde yer almak çok ciddi bir şey” diyen Albanese, sırf bu yüzden Amerikan bankasıyla finansal işlem yapamayacağını ya da kredi kartı sahibi olamayacağını ekledi:
Albanese yaptırımların ‘siyasi biçimde’ kullanıldığı takdirde ‘tehlikeli’ olduğunu söyledi:
“Kızım Amerikalı. Ben ABD’de yaşıyorum, bazı mal varlıklarım da orada. Yani zarar göreceğim kesin. Ne yapabilirim ki? Hep iyi niyetle davrandım. Adalete bağlılığım kişisel çıkarlardan daha önemli.“
Albanese’ye saldırılar çivisi çıkmış bir dünyanın habercisi
Amerikalı yazar ve gazeteci Chris Hedges, Albanese’nin İsrail ve müttefiklerince ölüm tehditleri aldığını ve bir karalama kampanyasına maruz kaldığını anlatmıştı:
“Albanese’ye saldırılar çivisi çıkmış bir dünyanın habercisi. ABD ve İsrail gibi başıbozuk devletlerin hiçbir sorumluluk ya da sınırlama olmaksızın savaş suçu işlemesine ve soykırım yapmasına izin veriliyor.”
ABD’nin yaptırımı anlaşmayı ihlal ediyor
Middle East Eye’a konuşan BM uzmanları ve akademisyenlere göre ABD’nin de taraf olduğu 1946 Birleşmiş Milletler Ayrıcalıklar ve Dokunulmazlıklar Sözleşmesi, BM özel raportörlerinin her türlü hukuki işleme karşı dokunulmazlığını güvence altına alıyor.
Gelgelelim Albanese’ye uygulanan yaptırımlar, sözleşmedeki ‘hukuki işlem‘ tanımına giriyor ve anlaşmayı ihlal ediyor.
BM uzmanlarına tanınan bu dokunulmazlık, görevlerini bağımsızca ve kesintisizce yürütebilmelerini sağlıyor.
Uluslararası Adalet Divanı (ICJ), BM’nin en yüksek yargı organı. Fakat iki devlet arasındaki bir anlaşmazlıkta ABD’nin rızası olmadan doğrudan yargı yetkisi kullanamıyor.
Yine de ülkeler, BM Genel Kurulu veya yetkili başka BM organları aracılığıyla mahkemeden danışma niteliğinde görüş talep edebiliyor. Bu tür görüşler yasal olarak bağlayıcı olmasa da, uluslararası hukuk bakımından güçlü ve etkili sayılıyor.
‘Görevi kapsamında söyledikleri nedeniyle cezalandırılıyor‘
BM’de insan hakları raportörü Ben Saul şöyle dedi: “BM Genel Sekreteri (Antonio Guterres) bu tür ihlallere karşı ABD’ye doğrudan itiraz ederek yaptırımların kaldırılmasını talep edebilir. Veya BM Genel Kurulu ICJ’den görüş talep edebilir.”
Uluslararası mahkemeler konusunda önde gelen uzmanlardan Sergey Vasiliev’se “Bağımsız bir BM uzmanı olan Albanese, görevi kapsamında söyledikleri nedeniyle ABD hükümetince cezalandırılıyor” dedi.
Albanese’nin ofisi, İsrail’e yardım eden ülkeleri ve şirketleri ortaya çıkarmasının yanısıra Gazze ve Batı Şeria’da işlenen savaş suçlarını belgeleyen ayrıntılı raporlar yayımladı.
Örneğin bu raporlardan birinin başlığı ‘Sömürgeci Yok Etme Olarak Soykırım’ idi.
