İstanbul’da tarihi yarımadada Koruma Kurulu’nun devre dışı bırakılmasından bir ay önce kültür ve turizm bakanlığının da kurulu yetkisiz bırakacak hamle yaptığı ortaya çıktı.
İstanbul büyükşehir belediyesi meclisinin kısa süre aldığı kararda tarihi yarımadadaki 10 bin ‘tescilli eser’e komşu yaklaşık 50 bine yakın binada yapılacak ‘güçlendirme, bakım ve onarım’ projelerinin, koruma kurulu yerine Fatih belediyesinin onayından geçmesine karar verilmişti.
Adım adım işlenmiş
Hürriyet’ten Ömer Erbil’in haberine göre İBB meclisinin baypas ettiği Koruma Kurulu’na karşı benzer bir adımı bir ay önce kültür ve turizm bakanlığı aldı.
Bakanlığın bu adımı atmasına neden olan süreç şöyle yaşandı:
2 Kasım’da belediye, Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü’ne gönderdiği yazıda, koruma amaçlı imar plan hükümleri arasında çelişkiler bulunduğunu öne sürerek, tescilsiz parsellerde kararın hangi kurum tarafından alınacağını sordu.
Bunun üzerine bakanlıktan tarihi yarımadadan sorumlu İstanbul 4 Numaralı Koruma Kurulu ve 2 Numaralı Yenileme Alanları Koruma Kurulu’na gönderilen yazıda tescilsiz parsellerle ilgili dosyaların Fatih belediyesine iade edilmesi istendi.
Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürü Yalçın Kurt imzasıyla koruma kurullarına gönderilen yazıda şöyle söylendi: “Fatih Koruma Amaçlı İmar Planı kapsamında taşınmaz kültür varlığının bulunduğu parseller dışındaki inşai ve fiziki müdahalelerin 2863 sayılı Kanun’un 57. Maddesi 9. Fıkrası doğrultusunda Fatih Belediye Başkanlığı’nca yürütülmesi, ayrıca Fatih Koruma Amaçlı İmar Planı’nın varsa 2863 sayılı Kanun’a aykırı hükümlerinin yeniden düzenlenerek değerlendirilmek üzere ilgili Koruma Bölge Kurulu’na iletilmesi gerekir.’’
Sadece Fatih’e verilmesi ilginç değil mi?
Bu yazıdan 20 gün sonra müdürlük bir adım daha atarak koruma kurullarına doğrudan ellerindeki dosyaları Fatih belediye başkanlığına iade etme talimatı gönderdi.
Bu kararın neden sadece tarihi yarımada özelinde alındığını sorgulayan ismini vermek istemeyen bir İBB meclisi üyesi şunları söyledi: “İstanbul’da Fatih belediyesi dışında Avcılar, Beşiktaş, Beyoğlu, Eyüp, Kadıköy ve Üsküdar belediyelerinin de KUDEB’i (Koruma Uygulama ve Denetim Bürosu) var. Aynı ilçelerin KUDEB’leri için değil sadece Fatih’e özel verilmesi ilginç değil mi? Genel müdürlük eğer bu uygulama doğruysa tüm Türkiye’deki kurullara bu talimatı vermesi gerekir. Üstelik koruma kurullarının anayasası olarak kabul edilen ilke kararlarına da aykırı bir durum söz konusu. KUDEB’ler sadece basit onarım izni vermeye yetkili. Sit alanları belediyelere bırakılamaz.’’
UNESCO’ya taşınabilir
CHP, konuyu mektupla UNESCO gündemine taşıma kararı aldı.
CHP İstanbul Milletvekili Gürsel Tekin şunları söyledi: “İstanbul’da uzun süredir UNESCO ile tarihi yarımadada bazı uygulamalardan kaynaklı sorunlar yaşanmaya devam ediyordu. Örneğin tarihi bir hamam şu anda UNESCO gündeminde ve UNESCO, bununla ilgili sorunun giderilmediği takdirde Türkiye’yi üyelikten çıkarabileceği uyarısı yapmıştı.”
