Avrupa Birliği (AB) ile İsrail arasındaki Ortaklık Anlaşması’nın askıya alınması talebiyle başlatılan Avrupa Vatandaş Girişimi (ECI), kampanyasında yaklaşık 1,3 milyon imzaya ulaşıldı.
Avrupa Sol İttifakı’nın ‘İsrail’in Filistin’e soykırım, işgal ve apartheid politikaları’ nedeniyle 13 Ocak’ta başlattığı AB-İsrail Ortaklık Anlaşması’nın tamamen askıya alınmasını talep eden girişim sona erdi.
13 AB ülkesinden yaklaşık 1,3 milyon imza toplandı.
1 milyon imza barajına en kısa sürede ulaştığı bildirilen bu girişim için şimdi ‘doğrulama’ süreci başlayacak.
Her bir AB üyesi ülke, kendi ülkesinden toplanan imzaları doğrulamak için iki ay süreye sahip olacak.
1 milyon imza eşiğine ulaşıldığının veya bu eşiğin aşıldığının teyit edilmesinin ardındansa AB Komisyonu, girişime ilişkin resmi yanıtını 6 ay içinde sunmak zorunda olacak.
Doğrudan demokratik katılım imkanı
ECI, teorik olarak AB hukukunda vatandaşlara doğrudan demokratik katılım imkanı tanıyan en etkili mekanizmalardan biri.
2012’de yürürlüğe giren düzenlemeye göre en az yedi üye ülkeden 1 milyon geçerli imza toplanırsa AB Komisyonu talebi resmi olarak incelemek zorunda kalıyor.
Bu süreç Komisyonu doğrudan yasa teklif etmeye mecbur bırakmasa da kurumun konuyla ilgili siyasi tutumunu açıklamasını ve gerekçeli bir yanıt vermesini zorunlu kılıyor.
AB-İsrail Ortaklık Anlaşması
AB ile İsrail arasında Tel Aviv yönetimine ticari ayrıcalıklar tanıyan Ortaklık Anlaşması, 7 Ekim 2023’ten bu yana artan tepkilerin merkezinde.
AB yönetimi, anlaşmanın askıya alınması taleplerine ancak geçen yıl AB Komisyonu’nca başlatılan incelemeyle karşılık vermişti.
Hollanda’nın Mayıs 2025’te öncülük ettiği ve Belçika, Danimarka, Estonya, Finlandiya, Fransa, İrlanda, Lüksemburg, Malta, Polonya, Portekiz, Romanya, Slovakya, Slovenya, İspanya ve İsveç’in desteklediği inceleme neticesinde İsrail’in Gazze’de uluslararası hukuku ihlal ettiği tespit edilmişti. Ancak Brüksel somut bir siyasi irade ortaya koymamıştı.
Aradan geçen iki yılın ardından gündeme gelen sınırlı yaptırımlarsa ateşkes süreci gerekçe gösterilerek rafa kaldırılmıştı.
