Bilim kurulu üyesi Prof. Dr. Levent Akın, “Yaz aylarında açık havada maske takmasam da olur” görüşünün doğru olmadığını söyledi. Profesör, yemek yerken bulaş riskinin nasıl azaltılabileceğini anlattı.
Türkiye’de 1 Haziran itibariyle ‘kademeli normalleşme’ye geçilmesiyle kısıtlamalar kaldırılırken, bu ay içinde milyonlarca kişinin aşılanması bekleniyor.
Bilim kurulu üyesi Prof. Dr. Mustafa Necmi İlhan, çok kalabalık olmayan yerlerde maske takma zorunluluğunun kalkabileceğini söylerken, Sağlık Bakanı Fahrettin Koca bunun için toplumsal bağışıklığı işaret etmişti.
Koca daha sonraki açıklamasında, yaz boyunca maske takılacağını kaydetmişti.
DHA’ya konuşan profesör Levent Akın, açık alanda bulaşın daha zor olduğunu belirtirken park ve bahçelerde oturan sekiz-10 kişilik grupların sosyal mesafesi bulunmadığını söyledi.
Akın’ın açıklamalarından satır başları şöyle:
* Normalde açık alanda, sakin yerlerde belki (maske) çıkarılabilir ama esas önemli olan parklarda, bahçelerde, çarşılarda, pazarda kalabalığın içine girdiğimizde mesafemizi 2 metre olarak ayarlayamıyoruz. Bu bizim elimizde, kontrolümüzde değil. Hareketli bir grup var.
* O yüzden özellikle kalabalık yerlerde bulunurken muhakkak maskemizi takmamız lazım. Açık hava ya da kapalı alan olması önemli değil. Eğer kapalı alana giriyorsak ne olursa olsun kendimizi korumak, kendimizden başkalarını korumak için muhakkak maske takmak lazım.
‘Sıcaklık değiştirmiyor’
* Mikrop sıcaklarda bulaşmasını hiç değiştirmiyor. ‘Bu sıcakta etkisizleşiyor, inaktif olacak’ diye geçen sene de aynı söylemler vardı. Şurası net olarak bilinmelidir ki havaların sıcak ya da soğuk olmasından etkilenmeksizin virüs insandan insana bulaşabiliyor.
* Niye sıcak havalarda bu söylem ortaya çıkıyor? Sıcak havalarda biz genellikle açık alanlarda daha fazla bulunduğumuz için belki virüsün bulaşma olasılığı azalıyor ama eğer şu an sizinle (muhabiri kast ediyor) benim aramdaki mesafe 75 santim. Bu mesafede ikimizden birinin maskesi olmasa ya da ikimizin de maskesi olmasa birimizde mikrop varsa öbürüne kesinlikle bulaşır.
* O yüzden de ‘Hava sıcak virüs bulaşmaz’ diye bir kavram yok. Virüs insandan insana bulaşıyor. Hava sıcaklığı virüsün bulaşmasını engellemiyor. Bu yüzden ‘Havalar sıcak, kalabalık ortam, açık hava maske takmazsam da olur. Virüs etkisiz hale geliyor’ diye bir söylem hem bilimsel olarak hem uygulama olarak doğru değil. Kapalı mekanlarda da serin ya da sıcak olmasına bakılmaksızın tüm kapalı mekanlarda maske takmak gerekiyor.
Bir lokma bir maske…
* Görebildiğim kadarıyla ‘Ben seni seviyorum, sen benim en iyi arkadaşımsın, sende hastalık olmaz’ diye toz konduramazsan, bu gözle görülen bir virüs olmadığı için arkadaşınıza bulaşmış olabilir. O yüzden maske ve mesafenize uyduğunuz sürece hastalığın bulaşmasını çok minimalize ediyorsunuz. Yüzde 90 oranında azaltabilirsiniz ama maske takanların arasında birkaç kişi maskesini çıkarırsa farklı ortamlarda size bulaşma olasılığı da var.
* Çünkü zaman zaman özellikle yemek yerken, bir şey içerken siz de maskenizi çıkartıyorsunuz, aynı ortamda size bulaşıyor. Yemek yerken bile lokmayı ağzınıza alırken maskenizi çıkarırsınız, ağzınıza lokmanızı koyduktan sonra tekrar maskenizi takarsanız riski minimalize etmiş oluyorsunuz.
