İran, Hürmüz Boğazı yakınlarında ‘uyarıları dikkate almayan’ petrol tankerini vurduğunu duyurdu.
Axios’a konuşan ABD’li yetkiler İran Devrim Muhafızları Ordusu’nun dün (6 Temmuz) gece Hürmüz Boğazı’ndan geçen iki ticari gemiye füze fırlattığını söylemişti. Habere göre her iki gemi de ciddi şekilde hasar görmüştü.
İran devlet televizyonu, Hürmüz yakınlarında tekrarlanan uyarılara kulak asmayan petrol tankerinin vurulduğunu duyurdu.
Televizyonun aktardığına göre Katar’a ait ‘Al-Rekayyat’ adlı gemi ABD donanmasının desteğiyle Umman rotasından geçmeye çalışıyordu.
ABD-İran mutabakatı
Saldırı, ABD ile İran arasında Hürmüz’deki saldırıların durmasını da kapsayan bir haftalık mutabakatın sona ermesinin hemen ardından düzenlendi.
Mutabakatla İran’a yaptırımların kaldırılması, Hürmüz Boğazı’nın durumu ve nükleer meselesi gibi konularda 60 gün boyunca müzakere edilmesi öngörülüyordu.
Hürmüz Boğazı neden önemli?
Basra Körfezi’nin ağzındaki dar su yolu Hürmüz Boğazı, Ortadoğu’daki petrol ve LNG’yi (sıvı doğalgaz) Umman Denizi ve Hint Okyanusu’yla dünya pazarlarına ulaştırıyor.
Boğaz, küresel petrol ticaretinin yaklaşık üçte birinin sağlandığı kritik bir deniz yolu. Bölgedeki petrol üreticilerinin günlük 17-20 milyon varil ham petrol ve kondensatı Hürmüz Boğazı’ndan küresel piyasalara gönderiliyor.
Hürmüz Boğazı’nın tam bir merkezi kontrol otoritesi bulunmuyor. Tankerler, İran ve Umman’ın karasularından geçiyor.
İran, ticari gemilere serbest geçiş hakkı tanıyan Birleşmiş Milletler (BM) anlaşmasını imzalamış olsa da henüz onaylamamıştı. Petrol ve doğalgazda yüzde 90’ın üzerinde dışa bağımlı olan Türkiye de enerji fiyatlardaki yükselişten etkilenecek ülkelerin başında geliyor.
Hürmüz Boğazı’ndan geçen LNG ticaretinin büyük kısmını Çin başta olmak üzere Asya’daki alıcılar oluştururken küresel gaz piyasalarında tedarike yönelik olası aksaklıklar Avrupa başta olmak üzere fiyatlar üzerinde yukarı yönlü baskı oluşturuyor.
