İran Meclis Başkan Yardımcısı Ali Nikzad, İslamabad’daki görüşmelerde ABD’nin Hürmüz Boğazı’nı birlikte yönetme önerisinin reddedildiğini duyurdu.
ABD ve İran heyetleri, 8 Nisan 01:30 sularında varılan iki haftalık ateşkesten sonra 11 Nisan’da Pakistan’ın başkenti İslamabad’da doğrudan görüşmüş fakat Hürmüz Boğazı konusunda anlaşamamıştı.
İran basınına göre görüşmelerde Hürmüz Boğazı konusunda ciddi anlaşmazlıklar çıktı ve ABD’nin ‘aşırı talepler’i süreci tıkadı.
ABD Başkanı Donald Trump dün ateşkese rağmen Hürmüz Boğazı’nı ablukaya alacaklarını açıklamıştı.
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı da (CENTCOM) ‘Trump’ın talimatıyla’ bugün 17:00 itibarıyla İran limanlarına giren veya çıkan tüm gemilere abluka uygulanacağını duyurmuştu. Açıklamaya göre İran dışındaki limanlara giden veya gelen gemilerse engellenmeyecek.
İran Devrim Muhafızları Ordusu dün (12 Nisan) askeri gemilerin herhangi bir amaçla Hürmüz Boğazı’na yaklaşmasının ateşkes ihlali kabul edileceğini ve en ağır biçimde cezalandırılacağını bildirmişti.
İran Silahlı Kuvvetleri de bugün ülke gemilerine olası bir müdahalede bölgedeki ‘hiçbir limanın güvende olmayacağını’ belirtmişti.
‘Galibin, sahadaki üstünlükle belirlendiğini öğrendiler’
Müzakelerde İran heyetine başkanlık eden İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf’ın yardımcısı Nikzad, ABD’nin Hürmüz Boğazı’nı birlikte yönetme teklifini reddettiklerini duyurdu:
“ABD, Hürmüz Boğazı’ndaki geçişlerden ücret almayı öngören talebimiz ortak olmayı istedi fakat bunu reddettik. Öyle bir noktaya geldiler ki ‘Haydi, Amerikalıları da kapsayan bir Hürmüz Boğazı yasal rejimi oluşturalım’ dediler.
Peki sizin Hürmüz Boğazı ve Basra Körfezi’nde işiniz ne? 40 günlük savaşta galip tarafın, sosyal ağlardaki söylemlerle değil, milletlerin iradesi ve sahadaki üstünlükle belirlendiğini öğrendiler. Diplomasinin, isteklerin dikte edildiği bir arena değil, saygı ve gerçeklerin kabul edildiği bir arena olduğunu da öğrenecekler.”
Nikzad şöyle devam etti:
“İran, müzakerelerde nükleer programına güvence ve iyi niyetini kanıtlamak adına 430 kilogram yüksek düzeyli zenginleştirilmiş uranyumu seyreltme teklifinde bulundu. İran, ABD ve Suudi Arabistan’ın katılımıyla bir seyreltme konsorsiyumu kurulacaktı ancak anlaşmayı yıktılar.”
Trump ‘İran’la birlikte çalışacağız’ demişti
ABD’den henüz bir açıklama yok. Trump, 8 Nisan’da İran’la çoğu konuda anlaştıklarını ve yakın işbirliği içinde çalışacaklarını söylemişti. Hatta İran’a yaptırımların hafifletilmesinin de görüşüldüğünü belirtmişti.
İran’a asker indirme uranyum için mi?
İranlı yetkili son olarak ABD’nin İsfahan’a 6 Nisan’da pilotları için değil nükleer tesiste bulunduğu söylenen yüksek düzeyli zenginleştirilmiş uranyum stokunu ele geçirmek asker gönderdiğini ama başarısız olduğunu savundu.
