Danimarka, ABD Başkanı Donald Trump’ın Louisiana Valisi Jeff Landry’yi ‘Grönland özel temsilcisi’ olarak atamasına tepki olarak ABD’nin Kopenhag büyükelçisini, Dışişleri Bakanlığı’na çağırdı.
Trump karar sonrası Truth Social’dan Landry’yi yeni görevinden dolayı tebrik etti.
Grönland’ın ABD’nin ulusal güvenliği açısından ne kadar önemli olduğunu bildiğini belirten ABD başkanı “Jeff, müttefiklerimizin ve dünyanın güvenliğini sağlamak için ABD’nin çıkarlarını güçlü şekilde ileri taşıyacak” dedi.
Danimarka Başbakanı Mette Frederiksen, Instagram’dan Grönland’in ‘satılık’ olmadığını belirterek atamaya tepki gösterdi: “Grönlandlılar kendi geleceklerini kendileri belirler. Her zaman istediğinizi elde edemezsiniz. Danimarka Krallığı’nın toprak bütünlüğüne saygı bekliyoruz.”
Tepkinin ardından DW’nin haberine göre ABD’nin Kopenhag Büyükelçisi Ken Howery Danimarka Dışişleri Bakanlığı’na çağrıldı.
Danimarka Dışişleri Bakanı Lars Lökke Rasmussen atamayı ‘kabul edilemez’ buldu.
Trump’ın Grönland ‘çıkışları’
Trump göreve geldikten sonra pek çok kez Grönland’ın ülkesinin kontrolünde bulunması gerektiğini öne sürmüştü. Adanın mülkiyeti ve kontrolüne sahip bulunmanın ‘mutlak zorunluluk’ olduğunu savunmuştu.
Amerika’nın Grönland’a sahip olmasının ‘özgür dünyayı savunmak’ için gerekli olduğuyla ilgili ABD başkanının sözleri Grönlandlı yetkililer başta olmak üzere birçok kesimin tepkisini çekmişti.
Grönland’ın o dönemki başbakanı Mute Bourup Egede şöyle demişti:
“Grönland, Grönland halkına aittir. Biz satılık değiliz ve asla satılık olmayacağız. Uzun süredir devam eden özgürlük mücadelemizi kaybetmeyeceğiz.”
Grönland’ın stratejik önemi
Grönland, Avrupa’yla Kuzey Amerika kıtaları arasındaki konumu itibarıyla ABD açısından stratejik önemi sahip. Bölgede balistik füzelere karşı uyarı sistemlerinin konuşlandırıldığı bir Amerikan hava üssü var.
Yaklaşık 56 bin kişinin yaşadığı ada, kapsamlı yetkilere sahip özerk bir yönetim tarafından yönetiliyor. Bugüne dek tamamen bağımsızlık yönünde bir girişimde bulunmayan Grönland, ekonomik olarak Danimarka’ya bağımlı.
