İstanbul Boğazı kıyısındaki Zeki Paşa Yalısı satılığa çıkarıldı.
Rumelihisarı’nda ikinci köprünün altında bulunan ve daha önce de satışa çıkarılmasıyla gündeme gelen Zeki Paşa Yalısı, bir kez daha satılık.
Dış görünümü, geniş bahçesi, boğaz manzarasıyla dikkati çeken tarihi yalıda 23 oda, beş salon ve sekiz banyo bulunuyor.
Osmanlı konak düzenini Batı etkili mimari yorumla bir araya getiren özgün yapısı nedeniyle İstanbul’un en dikkati çeken yalı örnekleri arasında.
Yalıda barok etkiler taşıyan cephe süslemeleri, yarı sütunlu pencere aralıkları, çokgen taş kaplamaları ve katlar arasında devam eden dekoratif kuşaklar yer alıyor.
Zeki Paşa Yalısı’nın tarihi
2’nci Abdülhamit döneminde Tophane müşirliği (belirli bir sınıfın komutanlığını belirtmek için de kullanılır örneğin ‘topçu komutanı’) yapan Zeki Paşa’nın yalıyı 20’nci yüzyılın başlarında mimar Alexandre Vallaury’ye ailesiyle özellikle yaz aylarında kullanacağı bir sayfiye konutu olarak inşa ettirdiği biliniyor.
1908’de 2’nci Meşrutiyet’in ilanının ardından görevlerinden uzaklaştırılan Zeki Paşa 1914’de vefat ederken Boğaz’ın incilerinden sayılan gösterişli yalısı zamanla el değiştirdi.
Son padişah Vahdettin’in damadı Ömer Faruk Efendi, Zeki Paşa’nın ailesinden yalıyı satın alarak, kayınpederinin kızı Sabiha Sultan ve ailesiyle bir süre burada yaşadı.
Sabiha Sultan’ın İstanbul’dan ayrılışıyla yalı, Cumhuriyet döneminde tekrar el değiştirdi. 1930’larda yalı, Baştımar ailesi tarafından satın alındı ve uzun yıllar özel konut olarak kullanıldı.
Özgün dokusunu koruyan Zeki Paşa Yalısı, Ekim 2019’da da satılığa çıkarılmıştı. O dönem yalı için 550 milyon lira (o dönem dolar kuru yaklaşık 5 lira 70 kuruştu) istenmişti.
‘Boris Johnson’ın dedesi Ali Kemal de bir müddet burada yaşadı’
2019’da yalı satışa çıktığında seyahat yazarı, rehber ve tarihçi Saffet Emre Tonguç, yalının ‘dünyanın en pahalı 10 evinden bir tanesi olduğunu’ söylemişti. Tonguç şu bilgileri vermişti:
* Ömer Faruk burada yaşıyor. Ömer Faruk hanedandan gelmesine rağmen yine hanedan mensubu biriyle evleniyor. Vahdettin’in kızı Sabiha Sultan ile. Onlar taşınıyorlar bu yalıya ve onların kızları da bu yalıda yaşıyor.
* Hatta bana göre, Osmanlı hanedanın en güzel kadınlarından bir tanesiydi Neslişah Sultan. Neslişah Sultan, buradan sürgüne gidiyor. Dolayısıyla ailenin İstanbul’da son yaşadığı yerlerden bir tanesi burası oluyor ve bu aile bu yalıda güzel yıllar geçiriyor. Zeki Paşa’nın da bir damadı var. O da önemli isimlerden bir tanesi. Ali Kemal diye geçiyor.
* Ali Kemal İttihat ve Terakki karşıtı bir insan. Aynı zamanda milli mücadeleye de karşı çıkmış ve daha önce bir evlilik yapıyor İngiltere’de. Bir İngiliz hanımla evleniyor.
* Bugün onun torunu olan kişi, Londra Belediye başkanlığı da yapmış olan çok önemli bir isim; Boris Johnson. Boris Johnson, İngiliz politikasında en önemli isimlerden biri (İktidardaki Muhafazakar Parti’nin lideri seçildi, bugün hükümeti kurmakla görevlendirilecek ve İngiltere’nin yeni başbakanı olacak) İşte o, Ali Kemal’in torunudur.
* Ali Kemal ise bu karşıtlığının bedelini hayatı ile ödüyor. Linç ediyorlar ve Ali Kemal hayata veda ediyor. Ama Tophane Müşiri Zeki Paşa’nın damadı olarak, o da bir müddet bu yalıda yaşamış çünkü Zeki Paşa’nın kızı Sabiha Sultan ile evlenmiş.
