İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB), istasyonsuz ve elektriksiz ‘yeni nesil bisiklet paylaşım sistemi’ için düzenlemeler yapıldığını duyurdu.
İBB’nin açıklamasına göre sistem hem kent içi toplu ulaşımı besleyeceği hem de İstanbul’un çevreci ulaşım hedeflerine katkı sağlayacak.
Akıllı Bisiklet Kiralama Sistemi’nin (İSBİKE) 2017’de 300 istasyon ve 3 bin bisikletle hizmete başladı. Fakat bu bisikletlerin büyük bölümü ömrünü doldurdu. Yaklaşık 2 bin bisiklet hurdaya ayrıldığı veya çalındı. İstanbullular bu nedenle uzun süredir bisiklet kiralayamıyor.
İBB elektrikli bisikletlerin kullanılacağı yeni bir sistem kuracak.
Yeni model, istasyonsuz (örneğin park demirine bağlamalı) olacak ve e-skutırlardaki gibi özel firmalara lisans verilecek. Denetimi İBB yapacak.
Yatırım belediye bütçesinden değil, firmalardan karşılanacak. 2025’te onaylanan yeni Paylaşımlı Bisiklet Yönetmeliği yasal dayanak sağlayacak. Bakanlık onayı sonrası lisans alan firmalar 90 günde bisikletleri sahaya koyabilecek.
Belediyenin konuyla ilgili açıklaması şöyle:
“İSBİKE olarak adlandırılan ve işletilen akıllı bisiklet paylaşım sisteminin yıpranmış olması, bisiklet sayılarının azalması, yazılım sorunları nedeniyle kiralama işlemlerinin yapılamaması, bakım ve onarım maliyetlerinin gün geçtikçe artması ve oluşan vatandaş şikayetleri nedeniyle sistemin kapatılarak yerine yeni bir sistem kurulmasını gerekli kılmıştır.
Ekonomik ömrünü tamamlayan mevcut bisikletlerin kamuya maliyet oluşturmadan değerlendirilmesi planlanmaktadır. Yeni bisiklet paylaşım sistemiyle birlikte, İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nin İstanbul İklim Değişikliği Eylem Planı’nda hedeflenmiş olan 2050 karbon nötr vizyonuna doğrultusunda, elektrikli bisikletlerin kullanılacağı bir sistem oluşturulması hedeflenmiştir.
Bisiklet operasyonu yöneten yerli ve yabancı firmalar ile yapılan görüşmeler sonucunda, elektrikli bisikletler ve istasyonsuz işletme (park demirine bağlamalı) modelinin uygulanacağı yeni bisiklet paylaşım sistemine geçilerek, e-skuter modelinde olduğu gibi, lisans verilecek şirketler tarafından İBB denetiminde işletilmesine karar verilmiştir.
Dolayısıyla, sistemin yatırım maliyeti, firmalar tarafından karşılanacak olup, Belediyemiz bütçesine herhangi bir yük oluşturmayacaktır.
Yeni İşletim modelinin hayata geçirilmesi için yasal dayanakların oluşturulması hasıl olmuştur ve bu doğrultuda, 2024 yılında Yeni Paylaşımlı Bisiklet Yönetmeliği çalışmalarına başlanmıştır.
İstanbul Büyükşehir Belediye Meclisi’nin 17 Temmuz 2025 tarihli ve 854 sayılı kararı ile onaylanan İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı Paylaşımlı Bisiklet Yönetmeliği Revizyonu bahsedilen sistemin hayata geçirilmesi, sistemdeki detayların belirlenmesi ve uygulanması açısından esas teşkil etmektedir.
Bahse konu yönetmeliğin ilgili Bakanlıklardaki sürecinin tamamlanmasının ardından firmalardan başvuru alınacak ve firmalar lisans aldıktan sonra 90 gün içinde bisikletleri sahada bulunduracaktır.”
