Türk Tabipleri Birliği (TTB) ile Sağlık ve Sosyal Hizmet Emekçileri Sendikası (SES) deprem bölgesindeki ailelerin yüzde 44,3’ünün düzenli gıdaya erişiminin olmadığını raporladı.
6 Şubat 2023’te Kahramanmaraş’ın Pazarcık ilçesinde saat 04:17’de 7,7, saat 13:24’te kentin Elbistan ilçesinde 7,6 büyüklüğünde iki deprem meydana geldi.
Depremden etkilenen Hatay, Adıyaman, Kahramanmaraş, Gaziantep, Kilis, Malatya, Adana, Osmaniye, Diyarbakır, Şanlıurfa ve Elazığ’da toplam 53 bin 537 kişi hayatını kaybetmişti.
DW Türkçe‘nin aktardığına göre Raporda Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı deprem bölgesinde 169 bin 171 konut, 149 işyeri ve 32 bin 260 köy evi olmak üzere 201 bin 580 bağımsız bölümü hak sahiplerine teslim etti.
Raporda bakanlığın 2025 sonuna kadar 358 bin 859 konut, 31 bin 307 işyeri, 62 bin 817 köy evi olmak üzere 452 bin 983 bağımsız bölümü inşa etme sözü verdiği hatırlatıldı.
Gıdaya erişim
“Türkiye Beslenme Rehberi kriterlerine göre; 12-59 ay çocuklarda yeterli süt tüketme oranı yüzde 13,7, yeterli sebze tüketme oranı yüzde 8, yeterli tahıl tüketme oranı yüzde 6,7’dir” açıklamasının yer aldığı raporda, Adıyaman’da ‘beş yaş altı çocukların yüzde 14,4’ünde bodurluk, yüzde 6’sında zayıflık, yüzde 6,5’inde aşırı kiloluluk belirlendiği’ belirtildi.
Yine Adıyaman’da 0-5 ay çocuklarda sadece anne sütüyle beslenenlerin oranı yüzde 32 oldu.
Rapordaki diğer önemli bulgular şöyle:
*Hatay’da 105 bin 135, Adıyaman’daysa 43 bin 926 kişinin aile hekimi olmadığı açıklandı.
*Adıyaman’da travma sonrası stres bozukluğu deprem sonrası ikinci ayda yüzde 44,8, altıncı ayda yüzde 30,4, birinci yılda yüzde 19,6’dır. Kasım 2023-2024 tarihleri arasında 187 intihar girişimi kaydedildi.
*Hatay’da çocuklarda madde bağımlılığı oranının yaklaşık kat arttığı belirtildi.
*Adıyaman’da 2023-2024 dönemi öğrenci sayısı 2021-2022 eğitim-öğretim yılına göre 18 bin 452 azaldı.
*Hatay’da 2022’ye göre okul öncesinde 7 bin 449, ilkokulda 10 bin 855, ortaokulda 18 bin 356, lisede 28 bin 588 öğrenci azaldı.
*Kahramanmaraş’ta 2023’te inşaatlarda 61 işçi hayatını kaybetti. Hatay’da 2020’de 22 olan inşaat işkolundaki işçi cinayeti sayısının da 2023’te 57’ye çıktı.
*Söz konusu bu iki ilde deprem sonrası işçi cinayeti artış oranı iki katından fazla olduğu açıklandı. Malatya’da 2020’de dokuz inşaat işçisi ölürken 2023’te bu sayı 14’e yükseldi.
*Temiz Hava Hakkı Platformu ve TTB 7-25 Ocak 2025 tarihlerinde hava kalitesi izleme çalışması yaptı. Antakya’da 19 günlük PM2,5 ölçüm ortalamasının 41,5 mikrogram/metreküp olduğu belirtilerek şöyle dendi: “Antakya’da ölçülen 24 saatlik ortalama, Dünya Sağlık Örgütü kılavuz değerinin 2,8 katıdır. 19 günün tamamında 24 saatlik DSÖ kılavuz değeri aşılmıştır. DSÖ’nün tavsiyesi, insan sağlığının korunması için bu değerin yıl boyu 3-4 kereden fazla aşılmaması gerektiğidir.”
