Bizde bugün tartışılan, başkanlık falan değil.
Neden mi? Basit. ‘Başkanlık’ derken söz ettiğimiz ABD’de uygulanan sistemse, 18. yüzyılda uzun tartışmalar sonucu vücut bulan bu yönetim biçiminin tek, ama tek özelliği ‘güçlü kral’ modelinin engellenmesidir. Tekrar söylüyorum: tek esprisi, yasama, yürütme ve yargının birbirini dengeleyerek frenlemesidir.
Tarih ortada. Amerika bir göçmen ülkesidir. Bir anlamda, damdan düşenlerin kurduğu bir ülke. İngiltere ve kıta Avrupa’sında güçlü monarşilerden kaçarak Amerika’ya yerleşen farklı toplulukların ortak korkusu, baskıcı bir merkezi yönetim veya güçlü bir liderin tahakkümüdür. Dini, mezhepsel, ekonomik, siyasi baskı olmasın diye tasarlanmış bir sistem hedeflemişlerdir. Sahiden başkanlık sistemini getirecekseniz, buyurun yapın. Sonuna kadar destekliyorum.
Ama ‘Türk tipi başkanlık modeli’ diye bize örtülü bir monarşik yapıyı yutturmaya çalışmayın… Zekâmıza, bilgimize hakaret etmiş oluyorsunuz.
