Türkiye’de ücretliler açısından vergi sistemi son 20–25 yılda köklü ama çoğu zaman fark edilmeyen bir değişim geçirdi. Bu değişimin en net göstergesi tek bir oranla özetlenebilir: 2000 yılında ilk vergi dilimi asgari ücretin yaklaşık 21 katıyken bugün bu oran yaklaşık 5,8 kata kadar gerilemiş durumda.
Eskiden bir çalışan yıl boyunca düşük vergi diliminde kalabiliyordu bugün ise aynı çalışan yılın çok daha erken döneminde üst vergi dilimlerine giriyor. Yani sorun sadece vergi oranlarının yüksekliği değil verginin ne kadar erken devreye girdiğidir.
Aynı maaşı alıyorsunuz ama yıl ilerledikçe daha yüksek vergi ödediğiniz için net geliriniz düşüyor.
Orta gelirde yıl sonuna doğru, yüksek gelirde yıl ortasında devreye giriyor.
Buradaki en kritik gerçek şu gelir arttıkça sadece ödenen vergi artmıyor, verginin başlama zamanı öne çekiliyor ve yüksek vergiye maruz kalınan süre uzuyor.
Bu durumun temel nedeni ise vergi dilimlerinin ücret artışlarını takip edememesi!
Eskiden:
Çalışan yıl boyunca %15 vergi ödüyordu
Bugün:
Kısa sürede %20 – %27’ye çıkıyor
Bu durumda:
Net maaşın yıl içinde düşmesine
Çalışanın daha fazla vergi yükü hissetmesine neden oluyor
Bugün daha çok şu gerçek ortaya çıkıyor, maaş artıyor ancak cebine girmesi gereken para vergiye gidiyor.
