AKP iktidarları döneminde “Bütçe disiplini, gelirlerin verimli harcanması, tasarruf ilkesine uyulması, şeffaflık…” gibi kavramların kağıt üzerinde kaldığının sayısız örneğine şahitlik edildi. Cumhurbaşkanlığı’nın nereye harcandığı belli kalemlerindeki alışılmadık dev rakamlar olağanlaşırken örtülü ödenek adı altındaki harcamalar da bunlarla başa baş bir seviyeye yükseldi. Büyük bölümü halkın vergilerinden oluşan bu kaynakların ülkenin büyük bir bölümünün açlıkla karşı karşıya kalmasına neden olacak şekilde yağmacı bir anlayışla tüketilmesi tüm kamu kurumlarına, kamunun en küçük birimlerine kadar hakim oldu. Sayıştay’ın yasal zorunluluk dolayısıyla açıklamak zorunda kaldığı denetim raporlarının her yıl daha da sığlaştığı, adet yerini bulsun türünden tespitlerle kamu kurumlarında yaşananları maskelediği artık tartışmasız bir gerçek. Ancak bu raporların satır araları hala yaşananlarla ilgili fikir verebiliyor.
Türkiye sporunun bir dönem en büyük gelir kaynağı olan Spor Toto’nun şimdi gerçek işlevini yerine getirip getirmediği sürekli tartışma konusu. Kurumun bilançolarına bakıldığında hiç gereksinimi olmamasına karşın her yıl yaptığı reklam harcamalarının büyüyerek sürekli artması dikkati çekiyor. Spor Toto’nun kamuya açıklanan verilerinden hareketle bu harcamaların adresini görmek mümkün değil ama reklama ihtiyacı olmayan bir kurumun bu kadar büyük bir reklam harcaması yapmasını sorgulamak vergi veren her yurttaşın hakkı. Sadece son üç yılın rakamlarına bakıldığında bile rakamın büyüklüğü ve artış ivmesini görmek mümkün. Reklam ve tanıtım giderleri 2021 yılında 4.5 milyar TL, 2022’de 7.9 milyar TL, 2023’te ise 12.6 milyar TL…
Yönetim Kurulu’nun tek yetkili olduğu bu dev harcama kalemi ile ilgili Sayıştay denetçilerinin raporlarına yazdığı uyarılar ile devam edelim. Yapılan incelemelerde kurumun reklam giderlerinin amacına ulaşıp ulaşmadığı konusunda, özellikle spor tesisleri ve diğer inşa işleri ile ilgili olmak üzere incelemeler yaptığı, inşa edilen tesislere ilişkin hak ediş belgeleri, fotoğraflar ve diğer bazı belgeleri istediğinin görüldüğü belirtildi. Ancak, raporda keyfiliğin itirafı niteliğinde bir ifade var. Diyor ki denetçiler, “Bu konudaki takip ve denetim mekanizmasının daha etkin bir şekilde işleyebilmesi için, ‘yazılı olmadan’ uygulanan çeşitli işlem ve kuralların yazılı esaslar dahilinde yapılması gerekmektedir…”
