Kutup ışıklarının bilinen en eski kayıtları Asur tabletlerinde bulundu

Asurlulardan kalma 2 bin 700 yıllık taş tabletlerinde kutup ışıklarının bilinen en eski kayıtları bulundu.

Fotoğraf: Nelly Volkovich, Unsplash

Live Science’te yayınlanan makaleye göre MÖ 655-MÖ 679’dan kalma olduğu düşünülen üç taş tablet üzerinde çivi yazısı ile yazılmış açıklamalar yer alıyor. Tabletler, kutup ışıklarına dair bilinen en eski kayıtlardan yaklaşık bir yüzyıl daha öncesine ait.

Araştırmacılar makalede, dünyanın muhtemelen MÖ 7. yüzyıl civarında büyük bir güneş fırtınası yaşadığını ve tabletlerde tarif edilen kutup ışıklarının bu güçlü güneş aktivitesinin sonucu yazılmış olabileceğini ifade etti.

Bir başka araştırma ekibi, yaklaşık 2 bin 600 yıl önce dünyada modern çağdakilerden en az 10 kat daha kuvvetli bir güneş fırtınasının yaşandığı sonucuna varılan bir çalışmaya imza atmıştı.

Fotoğraf: Hisashi Hayakawa

Bilim insanları, bu bilgiden yola çıkarak güneş fırtınasına bağlı olabilecek olağandışı bir şeyin kaydedilmiş olup olmadığını anlamak amacıyla kolları sıvadı. Britanya’nın başkenti Londra’daki British Museum koleksiyonundaki çivi yazısı tabletlerde 389 kayıt inceledi. Çoğu, gezegen ve ay aktivitesini anlatan tabletler arasından sadece üç tanesinde kutup ışıklarına aday olabilecek fenomenler vardı; ‘kırmızı parıltı’, ‘kırmızı bulut’ ve ‘kırmızı gökyüzü.’

Makaleyi kaleme alan Japon bilim insanı Hisashi Hayakawa, “Bu tanımlamalar, kutup ışıkları görüntüsünün ilk modern açıklamalarıyla örtüşüyor” dedi.

Kırmızının, tipik olarak düşük rakım kutup ışıklarında ve düşük enerji elektronları tarafından üretilen kutup ışıklarında bulunan bir renk olduğuna dikkat çekilen makalede şu ifadelere yer verildi: “Bugün, Kuzey Yarımküre’deki kutup ışıkları genellikle Kuzey Kutbu’na yakın bölgelerle ilişkilendirilmekte. Ancak Dünya’nın manyetik alanı dinamik ve değişken. Binlerce yıl önce, manyetik kuzey alan, Orta Doğu’ya bugün olduğundan 10 derece daha yakındı. Bu durum, dünyanın bu bölgesinde muhteşem kutup ışıklarını görme olasılığını artırıyor.”