İran’a ‘saldırılmadı’; hukuk dışı bir savaş açıldı.
28 Şubat 2026’da ABD ve İsrail uçakları, İran’a karşı yoğun bir bombardıman başlattı. ABD başkanı Donald Trump açıkladı ki operasyonun amacı İran’daki rejimi değiştirmektir.
Trump’ın bu tespiti 28 Şubat eylemlerini İran’a karşı saldırı değil, savaş olarak yorumlamamızı gerektirir. Ne var ki, uluslararası hukuka göre bağımsız bir ülkeye (İran’a) karşı savaş halinin başlayabilmesi için (a) 1648 Westphalia sisteminin veya (b) 1945 sonrasındaki BM sisteminin kurallarına uyulmuş olması gerekir.
Bu kurallar iki farklı sisteme göre nedir? (a): ABD ve İsrail’in İran’a savaş ilan etmiş olmaları veya (b): BM Güvenlik Konseyi’nde (BMGK’de) bu doğrultuda bir karar çıkmış olması gerekir.
28 Şubat operasyonu başladığında iki koşul da gerçekleşmemişti. Yani, İran’a karşı ABD ve İsrail fiilen (uluslararası hukuk-dışı) bir savaş açmış durumdadır. BM sisteminde hukuk-dışı bir savaşa karşı yaptırım uygulamak için BMGK onayı gerekir ve ABD vetosuna takılması kaçınılmazdır.