Kaliteli uyku için hemen o abur cuburu aldığın yere koy!

İsveç’teki Uppsala Üniversitesi’nde düzenlenen bir araştırmaya göre abur cubur tüketimi, uyku süresini etkilemese de vücudu onarıcı derin uykunun kalitesini bozuyor.

Fotoğraf: Pixabay

Uyku… TDK’ya göre “Dış uyaranlara karşı bilincin, bütünüyle veya bir bölümünün yittiği, tepki gücünün zayıfladığı ve her türlü etkinliğin büyük ölçüde azaldığı dinlenme durumu…”

Bilim insanlarına göre ise vücut sisteminin en önemli sigortalarından biri! Araştırmalara göre uykunun etkilemediği sistem ve organ yok gibi bir şey. Vücut sağlığı için olduğu kadar beyin sağlığı için de olmazsa olmaz!

Uykunun iki önemli evresi var: REM (Hızlı Göz Hareketi) ve Non-REM (Hızlı Göz Hareketlerinin Olmadığı). Non-Rem uykusu da üç evreden oluşur. Ancak en önemlisi Derin Uyku (Yavaş Dalga Uykusu) denen kısmı. Beyin fonksiyonlarının ve hafızanın düzgün çalışmasını sağlayan önemli bir safha.

Vücut ve beyin sağlığı için toplam gece uykusunun en az yüzde onunu hatta yüzde yirmisini NRem 3’üncü ve 4’üncü derinlikte geçirmek gerekiyor.

Derin uykuyu etkileyen çok etken var: Alkol, kafein, uyarıcılar, stres, uyku ilaçları, antidepresanlar, antibiyotikler.

‘Derin uyku yediklerimizden etkilenebilir’

İsveç’in Uppsala kentinde yer alan ve araştırma üniversitesi olarak tanınan Uppsala Üniversitesi’nde düzenlenen bir araştırma, beslenmenin, özellikle de abur cuburla beslenmenin derin uyku üzerine etkisini ortaya koydu.

Sonuçları Obezite Dergisi’nde yayınlanan araştırmada katılımcılara, rastgele sırayla sağlıklı ve sağlıksız yiyecekler verildi. Sağlıksız diyet uygulayan katılımcıların derin uyku kalitesi, sağlıklı diyet uygulayanlara oranla düştü.

Uppsala Üniversitesi’nde Tıbbi Hücre Biyolojisi Doktoru ve Doçenti Jonathan Cedernaes, araştırmayı “Farklı diyetlerin uyku üzerindeki mekanik etkisinin izole edilmesini sağlamak için tasarlanmış çalışmalar” diye tanımlıyor.

“Derin uyku yediklerimizden etkilenebilir” diyen Cedernaes ekliyor: “Ancak daha önce hiçbir çalışma, sağlıksız yiyecekler tüketirsek ne olacağını araştırmamış, farklı diyetlere maruz kaldıktan sonra uyku evrelerimizde benzer değişikliklerin olup olmadığı araştırılmamıştı.” 

15 kişilik bir çalışma grubu

Araştırma, bir uyku laboratuvarında birkaç günlük izlemeyi içeriyordu. İlk seansa toplam 15 sağlıklı, normal kilolu genç erkek katıldı. Katılımcılar ilk önce normal, yani gece başına ortalama yedi ile dokuz saat uyku alışkanlıkları gibi hususlar açısından tarandı.

Rastgele sırayla, katılımcılara hem sağlıklı bir diyet, hem de sağlıksız bir diyet verildi. İki diyet, her bireyin günlük gereksinime göre ayarlanmış kalori içeriyordu. Sağlıksız diyette daha yüksek şeker, doymuş yağ içeriği ve daha fazla işlenmiş gıda maddesi vardı. Her diyet bir hafta boyunca tüketilirken, katılımcıların uyku, aktivite ve yemek programları bireysel düzeyde izlendi.

Her diyetin ardından katılımcılar bir uyku laboratuvarında incelendi, beyin aktiviteleri ölçüldü. Katılımcılar daha sonra uyku laboratuvarında uyanık tutuldu ve ardından uykularına devam etmelerine izin verildi. Bu vakada da uykuları kayıt altına alındı.

Araştırma sonucuna göre, katılımcılar sağlıklı ve sağlıksız yiyecekleri tükettikten sonra aynı süre boyunca uyudular. Yani yiyeceklerin uyku süresine bir etkisi yoktu. İki diyette de katılımcılar farklı uyku evrelerinde aynı süreyi geçirdiler. 

Yavaş dalga aktivitesi düşüyor

Dr. Cesedias, “Ama biz onların derin uykularının özelliklerini araştırmakla ilgileniyorduk. Özellikle, derin uykunun ne kadar onarıcı olduğunu yansıtabilecek bir ölçü olan yavaş dalga aktivitesine baktık” diyor ve şöyle devam ediyor: “Şaşırtıcı bir şekilde, katılımcılar abur cubur yediklerinde derin uykunun daha sağlıklı gıda tüketimine kıyasla daha az yavaş dalga aktivitesi sergilediğini gördük. Bu etki, katılımcıları aynı diyete geçirdikten sonra ikinci bir geceye kadar sürdü. Esasen, sağlıksız beslenme sığ derin uykuya neden oldu. Dikkat çekici bir şekilde, uykudaki benzer değişiklikler yaşlanmayla birlikte ve uykusuzluk gibi durumlarda ortaya çıkar. Uyku açısından bakıldığında, bu tür durumlarda diyete potansiyel olarak daha fazla önem verilmesi gerektiği varsayılabilir.”

Bir kere daha düşünün

Abur cuburların içindeki hangi maddenin derin uykuyu bozduğu henüz bilinmiyor. Bunun için araştırmalara devam etmek gerekiyor. Ancak araştırmanın sonucu bu haliyle bile abur cuburdan uzak durmak için iyi bir neden veriyor bize. O yüzden, vücudumuzun onarıldığı, yenilendiği derin uykumuzu kaybetmemek için abur cubur tüketirken bir daha düşünün. 

‘Gece kuşu’ nasıl ‘erkenci kuş’a dönüşür: Uyku uzmanından tavsiyeler