Boşanma sonrası çocukların icradan teslimi uygulaması sona erdi. 11 ilde özel mekanlarda uzman eşliğinde çocuk teslimi bugün başlıyor.
Boşandıktan sonra çocuğu göremeyen anne ya da baba icra yoluyla bu hakkını elde edebiliyordu. Çocuklar icra müdürlükleri aracılığıyla teslim ediliyordu. Anne ya da baba işlem için icra müdürlüğüne giderek harç ve gider ücretini yatırıyordu. İşlemlerin ardından icra memurları ve kolluk kuvvetleri genellikle tarafların ikamet ettikleri yerlere giderek çocuğu teslim ediyordu.
Hürriyet’ten Oya Armutçu’nun haberine göre Adıyaman, Elazığ, Erzurum, Gümüşhane, Kırıkkale, Kırşehir, Mardin, Muğla, Sivas, Tekirdağ ve Uşak’ta başlayan yeni uygulama yıl sonuna kadar yaygınlaştırılacak. İşlem için vatandaşların ücret ödemeyeceği belirtildi.
TBMM’de kabul edilen 7343 sayılı ‘İcra ve İflas Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun’la, ‘çocuk teslimi ve çocukla kişisel ilişki kurulmasına’ ilişkin de düzenleme getirilmişti.
Kanunun yürürlüğe girmesiyle Adalet Bakanlığı’nca ‘özel teslim merkezleri’ oluşturuldu.
Çocuklar artık polis değil uzmanlar eşliğinde, çocuk teslim merkezlerinde teslim edilecek. Bütün giderler Adalet Bakanlığı’nın bütçesinden karşılanacak.
Teslim merkezlerinin çocukların yaş ve gelişim düzeyleri gözetilerek hazırlandığı, işlemlerin uzmanlar tarafından çocukla ve taraflarla iletişim kurularak ve bu süreçte nasıl davranmaları gerektiğine dair rehberlik verilerek, rızaya dayalı yerine getirilmeye çalışılacağı belirtildi.
Uygulamada soru işaretleri
Uzmanlar, çocuk teslimi veya çocukla kişisel ilişki kurulmasına dair kararları yerine getirmekle görevli Adalet Bakanlığı personelinin hem sayısal hem de deneyim olarak bu görevi yapabilecek nitelikte olup olmadığı konusunda uyarıyor. Uygulama süresince çocuğun üstün menfaatini koruyabilecek nitelikte ve sayıda personelin bakanlık bünyesinde istihdamı sorununun gündeme geleceği düşünülüyor.
Özel teslim merkezlerinin de neresi olacağı, şiddete uğrama ihtimali olan kadınların nasıl korunacağı, mekanların çocukların psikolojisine uygun olup olmayacağı da endişe edilen konular arasında.
Kanunda düzenlenen konulardan bir diğeri de teslimde çocuğun belirlenen mekana getirilmemesi halinde uzman tarafından, gerekirse kolluktan yardım alınarak ve ‘zor kullanılarak‘ teslim alınması. Uzmanlar zor kullanmanın genel bir prosedüre dönüşmesinin bu işlemlerin özelliğine uygun olmadığına dikkat çekiyor. Uygulamanın teslim sırasında taraflar arasında yeni sorunlara neden olabileceği belirtiliyor.
Hapis cezası
Kanuna göre çocukla ilgili teslim emrine aykırı hareket edenler ve kişisel ilişki kurulması için kendisine çocuk teslim edilip belirlenen sürenin sonunda çocuğu geri getirmeyenler disiplin hapsiyle cezalandırılacak. Eski düzenlemeye göre çocukla ilgili karara aykırı hareket eden ebeveyn, daha sonra çocukla görüşmeyi yerine getirdiğinde hapis cezası ortadan kalkıyordu. Yeni kanuna göreyse karar sonradan yerine getirilse dahi hapis cezası uygulanacak.
