Musul’da Irak Şam İslam Devleti’nin (IŞİD) hala serbest bırakmadığı 49 konsolosluk çalışanının örgüt tarafından canlı kalkan olarak kullanıldığı öne sürüldü. Reuters ajansı idiasını, diplomatlara ve hükümet kaynaklarına dayandırdı.
Reuters’ın Türkiye’nin dış politikasını değerlendirdiği haber analizinde şu ifade kullanıldı: ”32 kamyon şoförü perşembe günü serbest bırakıldı. Fakat diplomatlar ve hükümet kaynakları, sağlık durumlarının iyi olduğu düşünülen diğer rehinelerin canlı kalkan olarak kullanıldığını söylüyor. Amaç, militanlar Irak’ın başkentine doğru yürürken Ankara’yı uzakta tutmak.”
‘Erdoğan dış politikada eskisi gibi esip gürlemiyor’
Reuters’ın, Türkiye’nin dış politikada ‘sessizleştiği‘ tezini işlediği haber analizin öne çıkan diğer bölümleri özetle şöyle:
* El Kaide’den esinlenen Sünni militanlar geçen ay Türkiye’nin güneydoğı sınırında Suriye’den Irak’a yayılırken, bu sırada da Türkiye vatandaşlarını rehin alırken, normalde konuşkan bir kişi olan Başbakan Tayyip Erdoğan’ın söyleyecek çok az şeyi vardı.
‘Köşk seçimlerine gölge düştü’
* Sünni militanların ilerleyişi ve rehine krizi, Erdoğan’ın ilk seçilmiş cumhurbaşkanı olma kampanyasına gölge düşürüyor. Bu gelişmelere yanıtı sessiz, önceki bölgesel krizlerdeki ağdalı söylemden veya uluslararası çapta harekete geçilmesi çağrılarından yoksundu.
‘İçe dönen Türkiye belirsizliğe yol açabilir’
* Erdoğan’ın geçmişte askeri müdahale çağrısı yaptığı Suriye’ye veya Mısır’daki ordıya karşı eleştirileri de eskisine göre ‘sessiz‘di. Dış politikada bir geri çekilme biriken gerilimlerin bazılarını yumuşatabileceği gibi, tam da güneydoğu sınırlarında ortaya çıkan iktidar boşlukları nedeniyle Türkiye’nin güvenliğinin tehdit altında olduğu bir dönemde, tehlikeli bir belirsizliğe yol açabilir.
* Bazılarına göre inançlı bir Sünni olan Erdoğan, dış politikasının olumlu etkilerinin altını Sünni taraftarlığıyla oyalı çok oldu. Fakat birçok yorumcuya göre, içe dönmüş bir dönmüş Türkiye bölgesel istikrar açısından ciddi bir kayıp anlamına gelecektir.
‘Pragmatizmin de zorlukları var’
* Ankara’nın Irak’taki krizi adım adım ele alma yönündeki yaklaşımı, ideolojinin pragmatizme üstün geldiği ve Erdoğan’ın çoğunlukla Sünni muhafazakarlardan oluşan tabanına güçlü görünme isteğiyle, iç ve dış politikayı zehirli bir biçimde karıştırdığı dönemin son bulması anlamına geliyor.
* Böylesi bir pragmatizmin de bazı zorlukları var. Potansiyel olarak tuzaklı bir mesele, Türkiye’nin Kuzey Irak’ta bağımsız bir Kürt devletine ses çıkarıp çıkarmayacağı veya böyle bir devleti destekleyip desteklemeyeceği yönünde. Bu konuda hükümet yetkililerinden de birbiriyle çelişen açıklamalar geliyor.
