Geoffrey Hinton’ın adını belki herkes duymamış olabilir ama günlük hayatınızda onun icat ettiği şeylerle yaşıyoruz. Derin öğrenme, sinir ağları, görüntü tanıma… Bugün ChatGPT’den, yüz tanıma sistemlerine kadar ne varsa, Hinton ve ekibinin açtığı patikadan yürüdü.
Bu yüzden ‘yapay zekanın vaftiz babası’ denilen, 2024 Nobel Fizik Ödülü’nün sahibi Geoffrey Hinton sahneye çıkıp “Toplumu çökertecek bir sistem yaptık” demeye başladığında, bunu Twitter fenomeni gibi değil, nükleer reaktör mühendisi edasıyla söylemiş oluyor. Son söyleşilerinde çizdiği tablo tam olarak şöyle: İş yok, umut yok, ama robotlu savaş var.
Hinton’ın en rahatsız edici tespitlerinden biri, yapay zekanın savaş teknolojisinde yaratacağı kırılma. Siyaset biliminin ilginç bir gerçeği var: Evlatları cepheye gitmeyen toplumlar, savaşa daha kolay razı oluyor. Tabutlar gelmedikçe, vicdan da, kamuoyu da daha az isyan ediyor.
Yapay zeka destekli insansız hava araçları, kara robotları, otonom silah sistemleri tam da bu noktada devreye giriyor. Hinton’ın uyarısı, “Zengin ülkeler için, küçük ülkeleri işgal etmenin önündeki en büyük engellerden biri ortadan kalkacak” şeklinde özetlenebilir. Bu fotoğrafın içinde sadece ‘uzak’ ülkeler yok. Sınır güvenliği, mülteci yönetimi, şehir içi protesto kontrolü gibi alanlara baktığınızda, robotik sistemlerin ve akıllı gözetimin demokratik haklarla çatışma ihtimali çok yüksek.
Kısacası: Robotlar sadece depolarda değil, siyasetin en karanlık odalarında da sessizce işe alınıyor.
