Köylülerin hastalıktan ölen hayvanlarını Büyük Menderes nehrine atması nedeniyle, bölgedeki hastalık riski üst seviyeye ulaştı.
Afyonkarahisar’dan başlayıp 584 kilometrelik yolu izledikten sonra Aydın Söke’den Ege denizine ulaşan Büyük Menderes nehri zor günler geçiriyor. Nehirin bünyesinde biriken hayvan ölüleri, uzmanların deyimiyle ‘biyolojik bir bomba’ya dönüşmüş vaziyette.
Nehirin çevresindeki yerleşim birimlerinde yaşayan köylüler, hastalık sebebiyle ölen hayvanlarını gömmek yerine “Akarsu mundar tutmaz” inancıyla nehire bırakıyor. Yıllardır devam eden uygulama nedeniyle, nehirde hatırı sayılır ölçüde hayvan ölüsüne rastlanıyor.
‘Hastalık insanlara kolaylıkla ulaşıyor’
Adnan Menderes Üniversitesi (ADÜ) Veterinerlik Fakültesi’nden Prof. Dr. Serap Birincioğlu, nehirde evcil memeli hayvanların yanı sıra az sayıda olsa da domuz ya da tilki ölüsüne de rastlandığını söyledi.
Türkiye’nin birçok yerinde görülen uygulamayı ‘biyolojik bomba’ diye niteleyen Prof. Dr. Birincioğlu, şunları söyledi: “Ölü hayvanlardan sulara karışan çeşitli enfeksiyöz ajanlar, akarsu güzergahı boyunca insan ve hayvanlara kolaylıkla bulaşabilmekte hatta denizlere ulaşabilmektedir. Bunlar arasında hayvanlardan insanlara geçebilen ve zoonoz olarak adlandırılan hastalıklar en önemlileridir. Bu hastalıklardan bir bölümü ihbarı mecburi statüsüne alınmıştır. Bölgemizde yıllardır görülen zoonoz hastalıklar; sığır tüberkülozu, anthrax (şarbon), kuduz, brusellozis ve kuş gribidir.”
‘2 metrelik çukurlara gömülmeli’
Bulaşıcı Hayvan Hastalıkları ile Mücadalede Uygulanacak Genel Hükümlere İlişkin Yönetmeliğin 10’uncu maddesini hatırlatan Prof. Dr. Birincioğlu, ölen hayvanların akarsu ve yeraltı sularını kirletmeyecek şekilde, 2 metrelik çukurlara gömülmesi ya da yakılması gerektiğini anlattı.
Prof. Dr. Birincioğlu, “Salgınların yıllardır kontrol altına alınamamasında, kontrolsüz hayvan hareketleri, hastalıkların ihbar ve imhasının yapılmaması, nehirlere ve çöplere atılması önemli faktörlerdir” diye konuştu.
Köylüler kolay yolu seçiyor
Ekosistemi Koruma ve Doğa Sevenler Derneği (EKODOSD), nehir boyunca ciddi hastalık riskinin oluştuğunu bildirdi. EKODOSD, köylülerin hayvanlarını gömmek yerine daha kolay yolu seçerek nehire bıraktıklarını ifade etti.
Dernek, devlete de çağrı yaparak köylülerin konu hakkında bilgilendirilmelerini talep etti.
