Britanya’nın saygın dergilerinden Economist, ‘Zeytin Dalı Harekatı’nın Türkiye medyasında nasıl yer aldığını inceleyen bir yazıya yer verdi.
BBC Türkçe’nin aktardığına göre, “Medyanın ağzını bağlamak: Türkiye’de kimse Suriye’deki savaşı doğru olarak haberleştirmeye cesaret edemiyor” başlıklı makalede, Türkiye’de 100’den fazla gazetecinin cezaevinde olduğu hatırlatıldı.
Başbakan Binali Yıldırım’ın operasyonun ilk günlerinde, medya temsilcilerine ’15 maddelik ‘Zeytin Dalı’ listesi’ verdiğini hatırlatan dergi, birkaç basın kuruluşu dışında Türk medyasının hükümetin bu tavsiyelerine sadık kaldığını söyledi ve ekledi: “Ana kanallar Türk ordusu tarafından alınan köyleri ve öldürülen YPG’lileri (Halk Savunma Birlikleri) ilk önce duyurabilmek için birbirleriyle yarışıyor. Haberler, hükümet açıklamaları ve ordunun bilgilendirme notlarının harmanlanmasından öteye geçemiyor.”
‘Kazançlı devlet ihalelerini kaybetmek istemiyorlar’
Makalede, Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın ABD’ye yönelik “Hiç Osmanlı tokadı yememiş oldukları belli” sözlerinin ertesi gün 16 gazetenin manşetinde olduğunu hatırlattı.
Türk medyasının resmi makamlardan yapılan açıklamaları başka kaynaklardan kontrol etmediğine dikkat çeken dergi, “Türk ordusu Afrin’de tek bir sivile bile zarar vermeden 2 binden fazla YPG’liyi ‘etkisiz hale getirdiğini’ savunuyor. Tek bir anaakım medya kuruluşu bile bu sayıları sorgulamadı” diye yazdı.
Türkiye medyasının ekonomik yapılanmasının, hükümetin istediği haberlerin yapılmasında rol oynadığını belirten haber, şöyle devam etti: “Türk hükümetinin istediği yayını alabilmesinin sağlayan şey aslında daha incelikli bir teşvik ve yaptırım sistemi. En büyük haber kuruluşlarının sahipleri aynı zamanda madencilik, inşaat ve gemi taşımacılığı gibi sektörlerde çıkarları olan büyük iş adamları. Kazançlı devlet ihalelerini kaybetmek istemiyorlar. Hükümeti eleştiren uzmanlar ana haber kanallarına çıkarılmıyor. Hükümet baskısıyla işten çıkarılan muhabirler iş bulamıyor. Diğerleri ise davadan davaya sürükleniyor. Bir muhabir ‘Artık sansüre gerek yok. Gazeteciler kendilerinden ne istendiğini biliyor’ diyor. Türkiye’deki korku iklimi, sürmekte olan Olağanüstü Hal ve darbe girişimi ardından dizginlerini koparan milliyetçi fanatizm, Afrin’deki savaşı objektif olarak haberleştirmeyi imkansız kılıyor.
‘Gazeteler raporları görmezden geliyor’
Sosyal medya üzerinden savaş karşıtı paylaşımlar yapan 800’den fazla kişinin gözaltına alındığını aktaran Economist makalesi şöyle sona erdi: “Gazeteler, Suriye rejiminin Guta ya da İdlib’deki saldırılarını haber yaparken kaynak olarak kullandıkları Suriye İnsan Hakları Gözlemevi’nin (SOHR), Afrin konusundaki raporlarını görmezden geliyor. SOHR operasyon başladığından bu yana sınırın Suriye tarafında en az 112 sivilin öldüğünü, Türkiye’de ise atılan roketler nedeniyle 7 sivilin hayatını kaybettiğini söylüyor.”
