İstanbul’un Fatih ilçesinde bulunan 552 yıllık ‘dünyanın en büyük ve en eski’ alışveriş merkezi Kapalıçarşı’da geçen yıl başlatılan restorasyonun üç ay içinde bitirilebileceği belirtildi.
Tarihi yapıda altı yıl süren restorasyon projesi hazırlandıktan sonra 14 Temmuz 2016’da çalışmalara başlanmıştı.
Geçen sürede, çatıdaki eski kiremitler kaldırıldı, su geçirmez çatı malzemesinin serilmesinin ardından zeminin yüzde 80’i aslına uygun şekilde yeniden örüldü.
Çatıdaki su depoları ve çanak antenler de kaldırıldı. GSM operatörlerine ait baz istasyonları için özel kulübeler yapılırken, daha önceden gelişi güzel döşenmiş kablolar da fiber optik kablolarla değiştirilerek özel kanallar içine alınacak.
Çalışmaların hızla tamamlanması için onlarca işçinin çatı üzerinde çalışması ise devam ediyor.
Her aşamada onay
Fatih Belediye Başkanı Mustafa Demir, Kapalıçarşı’nın yılda 91 milyon 200 bin ziyaretçiyle dünyanın en fazla ziyaret edilen yeri olduğunu söyledi.
Demir şöyle devam etti: “Burası herhangi bir tarihi eser değil. Yaptığımız restorasyonun her aşamasının Anıtlar Kurulu ve bilim heyetimiz tarafından onanması gerekiyor. Bu nedenle bölgede çok dikkatli bir çalışma sürdürüyoruz. Çalışmada eski kiremitler söküldü. Bunların altında sonradan atılan 30 santime varan betonlar vardı. Bunlar temizlendi, su izolasyonu yapıldı. Kiremitlerin büyük bölümü yerine yerleştirildi. Daha önceden gelişigüzel döşenen kablolar fiber optik kablolarla değiştirilip kanallara konuyor. Baz istasyonları için özel odalar yapıldı. Ayrıca merkezi ısıtma ve soğutma sistemi için hazırlanan projeyi bilim kurulundan onay bekleniyor. Bu projenin yapılmasıyla çatıda bulunan klima aparatları da sökülecek.”
‘Anjiyo yaptık’
Demir sözlerini şöyle sürdürdü: “Bu su kanalları yıllar içinde ve dışardan yapılan müdahaleler sonucu tahrip olmuş durumdaydı. Alt yapıda büyük sıkıntılar vardı. İSKİ ile yaptığımız çalışmalar sonucu tarihi çarşıyı kazmak yerine başka bir yöntem geliştirdik. Teknolojik aletlerle bu kanallara girerek tahrip olmuş bölgeleri onarıyoruz. İç taraflarını kaplıyor adeta bir anjiyo ameliyatındaki gibi ‘stent’ takıyoruz. Şu anda toplam uzunluğu 3 bin 700 metre olan su kanallarının yüzde 50’si tamamlanmış durumda. Bütün bu çalışmalar üç ay içinde tamamlanacak.”
‘100 yıl daha problem yaşamadan ayakta kalacak’
Fatih belediye başkanı, Kapalıçarşı’nın daha önceden sahipsiz kaldığını da savundu: “Yapılan kanun değişikliğinin ardından Kapalıçarşı’nın artık seçimle gelen bir yönetimi var. Daha önceden esnaf yer kazanmak için taşıyıcı duvarları yıkmış, bodrum olmayan dükkanlarda kazı yaparak kendilerine bodrum yapmış, duvarları inceltip vitrin yapmış. Alt yapıda bu kadar büyük sorunlara da bunlar neden olmuş. Bu çalışmaların ardından dünya çapındaki bu eser artık en azından 100 yıl daha problem yaşamadan ayakta kalacak.”
Bond etkisi
Kapalıçarşı, 110 bin 868 metrekare bir alana kurulu.
Tarihi binanın çatısı klima ve çanak anten tarlasına dönerken, tonlarca ağırlıktaki plastik su depolarının gelişi güzel yerleştirilmesi tarihi yapı için büyük tehlike oluşturuyordu. Kapalıçarşı’nın içinde bulunan bazı kemerlerde çökme meydana gelmiş, tavanda oluşan çatlaklar, büyüyerek bazı yerlerde 10 santimetreyi geçmişti.
Çökme tehlikesi geçiren iç tavan kemerlerinden bazıları demirle desteklenmişti. 2012 yılında James Bond serisinin filmi ‘Skyfall’ın çekimlerine ev sahipliği yapan Kapalıçarşı’nın çatısının durumu çekimler sırasında gündeme gelmişti. O tarihlerde binanın çatısının ve içinin restorasyonun yapılmasına karar verilirken, binanın tarihi bir yapı olması nedeniyle gerekli izinlerin alınması 2016’ya kadar sürmüştü.
