Dünden bugüne: Türkiye'nin Avrupa Şampiyonası serüveni

Türkiye A Milli Futbol Takımı, 2024 Avrupa Futbol Şampiyonası (EURO 2024) son 16 turunda bugün Avusturya’yla karşılacak. 1996’dan beri Avrupa Şampiyonası’nda mücadele eden A Milli Takım, turnuvada çeyrek final ve yarı final gördü; umut ile hayal kırıklığı arasında gitti geldi.

Turnuvanın son 28 yılında milli takımda Fatih Terim, Mustafa Denizli ve Şenol Güneş de teknik direktörlük yaptı. Millliler ilk kez yabancı bir teknik direktörle, İtalyan Vincent Montella’yla turnuvaya katılıyor.

Milli formayı en çok kaleci Rüştü Reçber terletti. 120 kez. En çok golü Hakan Şükür attı: 51. Avrupa Futbol Şampiyonası’nda da millilerin takımın en golcü oyuncusu 21 golle yine Hakan Şükür.

Türkiye’nin dört yılda bir düzenlenen Avrupa Futbol Şampiyonası’ndaki beş serüveni:

1996: İlk deneyim

Euro 1996.

Türkiye’nin ilk turnuva deneyimi fiyaskoydu. İngiltere’deki turnuvada Milli Takımın başında Fatih Terim vardı. Gruplarda Hırvatistan, Portekiz ve Danimarka’yla karşılaşan Milliler, turnuvadan golsüz ve puansız eli boş döndü. Turnuvayı, Almanya kazandı.

2000: Çeyrek final

Mustafa Denizli yönetimindeki Milli takım, İsveç, İtalya ve Belçika’lı gruptaydı. Son grup maçını Belçika’yla oynayan Milliler, Hakan Şükür’ün iki golüyle gruptan 4 puanla ikinci çıktı, çeyrek finale kaldı. Belçika ve Hollanda’nın ev sahipliğindeki EURO 2000’e çeyrek finalde Portekiz’e 2-0 yenilerek veda etti.

Turnuvayı, Fransa kazandı.

Hakan Şükür’ün çeyrek finale götüren golü.

2008: Yarı final macerası

Avusturya-İsviçre ev sahipliğindeki Euro 2008’de, teknik direktör Fatih Terim yönetimindeki Milliler, yarı finale kaldı. Turnuvaya Portekiz’e 2-0 yenilerek başladı, ama İsviçre, Portekiz ve Çekya’nın olduğu gruptan 6 puanla ikinci çıktı. 

A Grubu’nun son maçında Çek Cumhuriyeti karşısında 2-0 yenik duruma düşen Milliler, maçın bitimine 15 dakika kala Arda Turan’ın bir, Nihat Kahveci’nin iki golüyle 3-2 kazandı, Avrupa Futbol Şampiyonası’nda ikinci kez çeyrek finale çıktı. 

Çekya maçının sonlarında kaleci Volkan Demirel’in kırmızı kart görmesiyle 10 kişi kalan Milliler’in oyuncu değiştirme hakkı bittiğinden santrafor Tuncay Şanlı kaleye geçti. Yıllar sonra o anları anlatan Şanlı, ‘‘Maç bitmeyecekmiş gibi geldi. Futbolculuk hayatımdaki en uzun bir dakikayı yaşadım’’ dedi.

Tuncay Şanlı kalede.

Çeyrek finalde Hırvatistan’ı penaltılarda eleyen Milliler, yarı finalde Almanya’yla eşleşti ve son dakika golüyle 3-2 yenilerek turnuvaya veda etti. Türkiye, bu yıl, son 4’e kalarak turnuvada kendi rekorunu kırdı.

Turnuvayı, İspanya kazandı.

2016: Hayal kırıklıkları

Euro 2016.

EURO 2016’da yine Fatih Terim yönetimindeki Milliler, İspanya, Hırvatistan ve Çek Cumhuriyeti’nin olduğu grupta, sadece Çekya’yı yenerek, 3 puanla turnuvadan elendi. Bu başarısızlık üzerine futbola yatırımlar ve futbolcuların talep ettiği primler tartışıldı. Terim, 2018 FIFA Dünya Kupası elemelerinin ilk maçında Arda Turan, Caner Erkin, Burak Yılmaz, Gökhan Gönül gibi tecrübeli isimleri kadroya almadı. 

Ayrıca 2016 elemelerinde Millilerin Kazakistan’ı 3-1 yendiği maçın ısınmasında taraftarların ıslık ve küfürleri üzerine kaleci Volkan Demirel stadı terk etmiş, bir daha da milli takıma dönmemişti. Kale, Volkan Babacan’a kalmıştı.

Turnuvayı, Portekiz kazandı.

2020: Hayal kırıklığı devam

EURO 2020, pandemiye denk geldiği için 2021’e ertelenmişti. Bu yılki turnuvada Türkiye nispeten genç bir kadroyla oynamıştı. Şenol Güneş’in yönetimindeki milli takım, İtalya, İsviçre ve Galler ile aynı gruptaydı. Ama gruplardaki kötü performansıyla turnuvadan puansız elendi.

Turnuvayı, İtalya kazandı.