2023 için Ay'a gitme yarışı şimdiden başladı: Türkiye bunun neresinde?

2023 yılı için planlanan uzay misyonları açıklanmaya başlandı. Buna göre, 2023’te, Rusya, Hindistan ve Avrupa Uzay Ajansı, Ay’ı da kapsayan uzay misyonları başlatacak. Gözler 2023 yılındaki uzay görevlerine, özellikle Ay’ı kapsayan görevlere çevrilmişken, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın 9 Şubat 2021’de söylediği “2023 sonunda İnşallah Ay’a gidiyoruz” müjdesiyle ilgili çalışmalar da merak konusu oldu.

BBC Türkçe’nin aktardığına göre, keşif çalışmaları, Amerikan Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi’nin (NASA) yakın zamanda düzenlediği Artemis I programını izliyor. İnsanları Ay’a ve daha sonra Mars’a götürmek için tasarlanan uzay aracı SLS-Orion’la yürütülen Artemis I uzun vadeli bir uzay keşif projesinin ilk adımı.

Bu sene ülkeler planlarını gerçekleştirirse, NASA’nın 1972’deki son Apollo görevlerinin ardından Ay’da ilk kez insan yürüyecek. Fotoğraf: Pixabay

2023’te Ay’a yolculuk planlayan ülkeler hangileri?

Hindistan, Ay yüzeyini keşfetmek için planlanan Chandrayaan 3 programını Haziran 2023’te başlatmayı planlıyor. Hindistan, Ay’a ilk kez 2008’de Chandrayaan 1 ile ulaşmıştı.

Rusya, Ay’ın güney kutbundan örnekler toplamak için planladığı Luna 25 görevini, Temmuz 2023’te başlatmayı hedefliyor.

SpaceX, 2023’ün sonlarında Japon milyarder Yusaku Maezawa ve diğer sekiz yolcuyu Ay’ın etrafında gezdirecek DearMoon yolculuğuna çıkarmayı planlıyor. Bu, 100 kişi taşıma kapasiteli Starship aracının ilk görevi olacak.

NASA‘nın Artemis II olarak adlandırılan bir sonraki Ay görevi 2024’te başlayacak. Bunu 2025 ya da 2026’da, Artemis III isimli, Ay’a ilk kadın ve ilk siyahın inmesinin planlandığı misyon takip edecek.

Böylece NASA’nın 1972’deki son Apollo görevlerinin ardından Ay’da ilk kez insan yürüyecek. NASA, bu görev için Space X Starship aracının kullanacağını açıkladı.

Çin de 2035 yılına kadar Rusya ile Ay’da ortak bir üs kurma planlarını açıkladı, ancak zaman çizelgesi açıklanmadı.

Tarih 9 Şubat 2021: “İnşallah Ay’a gidiyoruz”

Uzay görevleriyle ilgili planlar açıklanmışken akıllara Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın 9 Şubat 2021’de söylediği “İnşallah Ay’a gidiyoruz” müjdesi ve ardından yaptığı açıklamalar geldi.

Milli Uzay Ajansı’nın açılışında konuşan Erdoğan, “İlk aşamada 2023 sonunda kendi milli ve özgün hibrit roketimizle Ay’a ulaşarak sert iniş gerçekleştireceğiz” demişti. Erdoğan şöyle devam etmişti:

“Uzay aracımızı yakın yörüngeye çıkaracak ilk fırlatmayı uluslararası iş birliğiyle hayata geçireceğiz. Hem Ay’a ulaşmayı başaran ülkelerden biri olacak, hem de ikinci aşama için gerekli bilgileri toplamış olacağız.

Ay’a yumuşak iniş gerçekleştireceğimiz ikinci aşamayı da tamamladığımızda Ay’da bilimsel faaliyetler yapabilen sayılı ülkelerden biri konumuna geleceğiz.”

Acelenin nedeni: Ay’daki su üzerinde hak iddia etmek

ABD, Rusya ve Çin gibi uzay güçlerinin Ay’a gitmek için yarış halinde olma nedenini Harvard-Smithsonian Astrofizik Merkezi’nden astronom Dr. McDowell şöyle açıklıyor: “Ay’da astronotların yaşaması için üsler kurmak. Ay, Mars gibi yerlere ulaşmak için bir basamak olarak kullanılıyor. Ay uzay teknolojilerini test etmek için harika bir yer.”

İngiltere’de Portsmouth Üniversitesi’nde uzay proje yöneticisi Dr. Lucinda King de, Ay’dan bir uzay aracını fırlatmanın, Dünya’dan fırlatmaktan daha az yakıt gerektirdiğini söylüyor. Ay’da bir yakıt kaynağı keşfedildiğini de ekliyor.

King, “Ay’ın güney kutbunda su olduğu biliniyor. Bu, Mars’a ve başka yerlere yolculuk için gemiye yakıt ikmali yapmak adına kullanılabilecek hidrojen ve oksijene bölünebilir. Ay’a gitmek için acele edilmesinin bir nedeni de bu, oradaki su üzerinde hak iddia etmek” diyor.