Ermenek’te 18 işçinin su baskını nedeniyle ocakta mahsur kaldığı madenin sahibi Saffet Uyar’ın ‘Ekonomik durumum yoktu alamadım’ dediği kontrol sondaj aletinin aylık kirasının 4 bin 200 TL olduğu ortaya çıktı.
Milliyet’ten Evin Demirtaş’a konuşan uzmanlara göre, aylık 4 bin 200 TL’ye yatay kontrol sondaj makinesi kiralansaydı bu facia önlenebilirdi.
‘Riski daha önce görürlerdi’
Jeoloji Mühendisi ve Geo Sondaj’ın Genel Müdürü Mehmet Ruhi Akçıl, maliyeti 50-60 bin euro olan yatay makinelerle kontrol sondajı yapılsaydı su basması tehlikesinin fark edileceğini söyledi.
Akçıl, “Bu makineyle karot numunesi alınması durumunda su fark edilecekti çünkü açılan delikten su gelecekti. Yeraltında oluşan boşluklar ve eski maden ocağı içinde çalışılıp çalışılmadığı da bu sistemle tespit edilebilirdi” dedi.
Akçıl sözlerine şöyle devam etti: “Burada risk var, su fışkırıyor’ deyip önlem alacaklardı. Bu tür makineyi kullansalardı su basma riskini daha önce göreceklerdi. İleride kömür mü, kil mi, su mu var göreceklerdi. Sondaj firmaları, exproof özelliği bulunmayan yatay kontrol sondaj makinelerini aylık bin 500 euroya (yaklaşık olarak 4 bin 200 TL) kiralıyor. Bu makine kullanılsaydı yukarıdan perde enjeksiyon yaparak o bölge güçlendirilebilirdi.”
‘O zaman bu işi yapma’
Maden Mühendisleri Odası Başkanı Ayhan Yüksel ise, “Bu çapta bir işletmeyi çalıştırırken, ‘alet ekipman alacak param yok’ diyemezsiniz. O zaman bu işi yapmayın. Yeraltı kömür madenciliği gibi önemli bir işe soyunuyorsunuz, madem teknik altyapı yoktu neden ruhsat verildi?” diye konuştu.
Uyar her şeyi kılıfına ‘uydurmuş’
Ticaret Sicil Belgesi’ne göre Saffet Uyar’ın şirketinin sermayesi 900 bin lira. Uyar, 25 Haziran 2014’te diğer ortakların hisselerini satın alarak şirketin tek pay sahibi oldu. Facianın meydana geldiği maden ocağı başta olmak üzere Cenne Mevkii’ndeki maden ocaklarının ruhsatının ise Ermenek Cenne Linyit Kömürü Limited Şirketi’ne ait olduğu ortaya çıktı.
Bu durum, Uyar’ın şirketinin taşeron firma olarak rödovans sistemi ile faaliyette bulunduğunu gösteriyor. Uyar’ın şirketinin 2013’den bu yana prim ödemediği, devlete 2 milyon 300 bin TL prim borcu bulunduğu kaydedildi. Sosyal Güvenlik Kurumu’nun (SGK) tahsil için haciz başlatmadığı basında yer aldı. SGK kayıtlarına işçiler madende çok az çalışmış gösterilmiş.
