Dünyada en iyi saç eken ve saç kesen milletiz! Türkiye’de bugüne kadar bu konu sağlık “turizmi” başlığında ele alındı. Geçen sene 3 milyar dolara yakın sağlık “turizmi” geliri elde etmişiz. Bunun yaklaşık yarısı saç ektirmeden geliyor. Dünyada en iyi saç eken ve saç kesen millet olduğumuza kuşku yok!
Diş tedavisinde de iyiyiz. Ancak dikkat ederseniz, bunlar nitelik açısından “turistik” hizmetler; yani tedavi ve takip süreçlerinin nispeten kısa olduğu, uzun soluklu kurumsal ilişkilerin tesisine gerek olmayan işlemler.
Ancak yakında dünyada saç ekebileceğimiz kimse kalmayınca(!) onkoloji, ortopedi gibi daha ciddi tıbbi sorunlara da eğilmemiz gerekecek. O zaman “turizm” kafasından çıkıp “sistem entegrasyonu” kafasına girmemiz gerekecek. Sistem entegrasyonu, doktor ve eğitim ağları, sigorta ve vize entegrasyonları demek.
Geçen hafta Apple’ın aslında hiç telefon fabrikası olmamasına rağmen üretim süreçlerini küresel ölçekte yönetebilecek sistemleri kurduğu için dünyanın en başarılı şirketlerinden biri olduğunu yazmıştım.
Bu yaklaşımı sadece imalat sanayii için değil, tüm hizmet ihracı işlerinde de uygulamamız gerek. Türkiye Inc. olarak tasarlanabilecek bir sistem etrafında, sektörel politikalarımızı dış politikamızla entegre şekilde yapılandırmalı ve hizmet sağlayıcılarımızın bu sistemle uyumlu hareket etmesine fırsat sağlamalıyız.
Türk girişimcilerinin kıvraklığı ve çevikliği ulusal bir sistem içinde daha anlamlı olacaktır.
