Bilim insanları, İran’ın başkenti Tahran’da petrol tesislerinin vurulmasının ardından görülen ‘kara yağmur’un akciğer üzerinde ani etkileri olduğunu söylüyor.
BBC, 28 Şubat’tan bu yana saldırı altındaki Tahran’da dört petrol tesisinin vurulduğunu doğruladı; iki tesiste yangın halen sürüyor. Saldırılar nedeniyle Tahran’ı pazartesi duman bulutları kapladı.
Yaklaşık 10 milyon kişinin yaşadığı şehirde bölge sakinleri duman ve kirliliğin güneşi engellediğini, şehrin bazı bölgelerinde yoğun bir yanık kokusu aldıklarını anlattı.
‘Güneşi göremiyorum, korkunç’
Tahran’da yaşayan 20’li yaşlarında bir kadın, durumu “Güneşi göremiyorum. Korkunç bir duman var ve çok yorgunum” diye anlattı.
Uzmanlar, şehirdeki hava kirliğinin ‘benzersiz’ olduğu görüşünde.
İran savaştan önce de hava kirliliği mücadele ediyor, başkenti güneye ve denize yakın bir yere taşımayı tartışıyordu. Hatta İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan başkenti taşımayı “Başka seçeneğimiz yok” diye desteklemişti.
‘Yağmur damlaları mıknatıs gibi havadaki her şeyi topladı’
Savaş, kentte durumu daha kötüleştirdi.
BBC Verify’e konuşan bilim insanları, ‘kara yağmur’un yüksek düzeyde kirliliğin sonucu olduğunu söyledi.
Kara yağmur, siyah veya koyu renkli yağmur için kullanılan gayri resmi bir terim.
Reading Üniversitesi’nde araştırma görevlisi Dr. Akshay Deoras şunları dedi: “Her şey füze saldırıları ve petrol rafinerilerine yapılan hava saldırılarından kaynaklanıyor. Yağmur damlaları küçük süngerler veya mıknatıslar gibi davranarak düşerken havadaki her şeyi topladı.”
Leicester Üniversitesi Çevre Epidemiyolojisi Profesörü Anna Hansell şöyle dedi: “Bu çok yoğun partikül madde maruziyetinin akciğer üzerinde ani etkileri var. Fakat bu, solunum sistemleri üzerinde uzun yıllar süren etkilere de yol açabilir ve kanser riskini artırabilir.”
Çatışma ve Çevre Gözlemevi Direktörü Doug Weir’se şöyle konuştu:
“Tahran’la ilgili alışılmadık olan şey, bu tür saldırıları daha önce bu kadar yoğun nüfuslu bir bölgede gözlemlememiş olmamızdır.
Bu petrol sahaları genellikle kırsal kesimde oldukça uzak yerlerde. Tahran’daki insanlar bu siyah yağmurda sadece petrol değil, çok çeşitli maddelere maruz kalıyorlar.”
BBC’ye göre Tahran’da bugün ve perşembe aralıklı yağmur ve kuvvetli rüzgar bekleniyor. Bu, hava kirleticilerini dağıtmasa da riski ortadan kaldırmayabilir.
Kirleticiler nehir ve diğer su kaynaklarına karıştırabilir. Kirleticinin toprakta kuruduktan sonra rüzgarın etkisiyle tekrar havaya karışması bir diğer risk.
